உஸ்பெகிஸ்தான் 2026 வரை ஆப்கானிஸ்தானுக்கு மின்சார ஏற்றுமதியை நீட்டிக்கிறது

எல்லை தாண்டிய இந்த மின்சார ஒப்பந்தம் ஏன் முக்கியம்

அண்டை நாடுகளின் மின்சாரத்தைச் சார்ந்திருக்கும் ஆப்கானிஸ்தானுக்கு, 2026 ஆம் ஆண்டு வரையிலும் மின்சார ஏற்றுமதியைத் தொடர உஸ்பெகிஸ்தான் ஒப்பந்தம் செய்துள்ளது. இதன் மூலம் அந்நாட்டின் முக்கிய மின்சார ஆதாரம் தொடர்ந்து கிடைக்கும். உஸ்பெக் எரிசக்தி அமைச்சர் ஜுராபெக் மிர்சாமக்முதோவுக்கும், ஆப்கானிஸ்தானின் தேசிய மின்சார நிறுவனமான தா ஆப்கானிஸ்தான் பிரெஷ்னா ஷெர்கத்தின் (DABS) தலைமைச் செயல் அதிகாரி அப்துல் பாரி ஓமருக்கும் இடையே தாஷ்கண்டில் நடந்த பேச்சுவார்த்தைகளைத் தொடர்ந்து இந்த ஒப்பந்தம் கையெழுத்தானது. உஸ்பெக் தரப்பில் மையப்படுத்தப்பட்ட மின்சார வர்த்தக நிறுவனமான உஸ்எனர்கோசோடிஷ் ஒப்பந்தத்தில் கையெழுத்திட்டது. நாட்டுக்குள் புதிய உள்கட்டமைப்புகள் உருவாக்கப்பட்டுவரும் நிலையில், ஆப்கானிய குடும்பங்கள், மருத்துவமனைகள், வணிக நிறுவனங்களுக்கு எல்லை தாண்டிய மின்சார விநியோகம் தொடர்வது இன்றியமையாதது.

ஆப்கானிஸ்தான் தனது மின்சாரத்தின் பெரும்பகுதியை இறக்குமதி செய்கிறது. உஸ்பெகிஸ்தான், தஜிகிஸ்தான், துர்க்மெனிஸ்தான், ஈரான் ஆகிய நாடுகளிலிருந்து சுமார் 800 மெகாவாட் மின்சாரம் அங்கு செல்கிறது. உள்நாட்டு மின் உற்பத்தித் திறன் சுமார் 250 மெகாவாட் மட்டுமே. இதனால் ஏற்படும் பெரும் பற்றாக்குறையை இறக்குமதி மூலம் ஈடுசெய்ய ஆண்டுக்கு 250 முதல் 280 மில்லியன் அமெரிக்க டாலர்கள் வரை செலவாகிறது. மின்சாரப் பரிமாற்றத் திறனை அதிகரித்து, உஸ்பெக் எல்லையிலிருந்து காபூல் மற்றும் அதிக தேவை உள்ள பிற பகுதிகளுக்கு மின்சாரத்தைக் கொண்டுசெல்லும் மின்பரிமாற்றக் கம்பிகள், துணை மின் நிலையங்கள் அமைக்கும் பணிகள் தொடர்ந்து நடைபெறுகின்றன. இந்நிலையில், புதிய ஒப்பந்தம் 2026 ஆம் ஆண்டில் மின்சார விநியோகத்தை நிலைப்படுத்த உதவும்.

ஆப்கானிஸ்தானின் மின்வலையமைப்பை விரிவுபடுத்தும் நோக்கில் கோடையின் பிற்பகுதியில் தொடங்கப்பட்ட திட்டங்களின் கட்டுமானத்தை விரைவுபடுத்தவும் இரு தரப்பினரும் ஒப்புக்கொண்டனர். இத்திட்டத்தில் உஸ்பெகிஸ்தானின் சுர்கான் மையத்திலிருந்து தஷ்த்-இ-அல்வான் வழியாக புலி கும்ரி வரை செல்லும் 500 கிலோவோல்ட் மின்பாதை, காபூல் அருகே உள்ள அர்கந்தே துணை மின் நிலையத்தின் விரிவாக்கம், நங்கர்ஹாரில் புதிய ஷேக் மெஸ்ரி துணை மின் நிலையம், 220 கிலோவோல்ட் காபூல்-நங்கர்ஹார் மின்பாதையின் நீட்டிப்பு ஆகியவை அடங்கும். இம்முதலீடுகளின் மதிப்பு சுமார் 243 முதல் 250 மில்லியன் அமெரிக்க டாலர்கள். கட்டங்களாகப் பணிகளை முடிக்கத் திட்டமிடப்பட்டுள்ளது; முக்கிய கட்ட இலக்குகள் 2027 ஆம் ஆண்டின் தொடக்கம் வரை நீள்கின்றன.

புதிய ஒப்பந்தத்தில் உள்ளவை

2026 ஆம் ஆண்டுக்கான மின்சார விநியோகத்தை இரு தரப்பினரும் முறைப்படுத்தியதுடன், ஆப்கானிஸ்தான் நிலப்பரப்பில் அமைக்கப்படும் புதிய உயர் மின்னழுத்த மின்பாதைகள், துணை மின் நிலையங்களின் நிலவரத்தையும் ஆய்வு செய்தனர். கூடுதல் மின்சாரத் திறனை விரைவில் விநியோகிக்கக் கூடிய வகையில் கட்டுமானம் மற்றும் செயல்பாட்டுக்கு கொண்டுவரும் கால அட்டவணைகளை விரைவுபடுத்த அதிகாரிகள் ஒப்புக்கொண்டனர். ஆப்கானிய மக்களுக்கு நடைமுறை ஆதரவு வழங்கவும், அந்நாட்டைத் தனிமைப்படுத்துவதைத் தவிர்க்கவும் வேண்டுமென அதிபர் ஷவ்கத் மிர்சியோயேவ் பிராந்தியக் கூட்டங்களிலும் ஐக்கிய நாடுகள் சபையிலும் அண்மையில் வலியுறுத்தியதை உஸ்பெக் தரப்பு சுட்டிக்காட்டியது. அந்தக் கொள்கையில் எரிசக்தி ஒத்துழைப்பு முக்கிய இடம் வகிக்கிறது.

இந்த வணிக ஒப்பந்தம் நீண்டகால ஏற்பாட்டுடன் இணைந்துள்ளது. 2019 ஆம் ஆண்டில், உஸ்பெகிஸ்தானின் தேசிய மின்வலையமைப்பு, அதன் மின்சார விற்பனைப் பணியை இப்போது உஸ்எனர்கோசோடிஷ் மேற்கொள்கிறது, DABS உடன் பத்து ஆண்டு கால ‘எடுத்தாலும் எடுக்காவிட்டாலும் கட்டணம் செலுத்தும்’ ஒப்பந்தத்தில் கையெழுத்திட்டது. இதன்படி ஆண்டுக்கு 6 பில்லியன் கிலோவாட் மணிநேரம் வரை மின்சாரம் விநியோகிக்கலாம். 2026 ஆம் ஆண்டுக்கான குறிப்பிட்ட அளவுகள் வெளியிடப்படவில்லை. பருவநிலை, தேவை, பராமரிப்புப் பணிகளின் காலம் ஆகியவற்றுக்கு ஏற்ப மாதாந்திர அட்டவணைகள் மாறுவதால், மின்சார வர்த்தகத்தில் இது வழக்கமானது. உள்கட்டமைப்புத் திட்டம் ஆப்கானிஸ்தானின் உள்பகுதிகளில் உள்ள மின்தேவை மையங்களுக்குக் கூடுதல் மின்சாரத்தைக் கொண்டுசெல்லும் திறனை அதிகரிக்கும் நிலையில், புதிய ஆண்டு ஒப்பந்தம் விநியோகம் தொடர்வதை உறுதிசெய்கிறது.

ஒப்பந்தம் சுருக்கமாக

• தரப்புகள்: உஸ்பெக் எரிசக்தி அமைச்சகத்தின் மேற்பார்வையில் உஸ்எனர்கோசோடிஷ் மற்றும் DABS
• காலம்: 2026 முழு ஆண்டும்; மின்வலையமைப்பின் நிலைமைகள் அனுமதிக்கும் வகையில் அளவுகள் திட்டமிடப்படும்
• நீண்டகால ஏற்பாடு: 2019 இல் கையெழுத்தான பத்து ஆண்டு ‘எடுத்தாலும் எடுக்காவிட்டாலும் கட்டணம் செலுத்தும்’ ஒப்பந்தத்தின்படி ஆண்டுக்கு 6 பில்லியன் கிலோவாட் மணிநேரம் வரை விநியோகிக்கலாம்
• உள்கட்டமைப்பு இணைப்பு: சுமார் 200.6 கி.மீ. நீளமுள்ள 500 கி.வோ. சுர்கான்-தஷ்த்-இ-அல்வான்-புலி கும்ரி மின்பாதை; காபூல் அருகிலும் நங்கர்ஹாரிலும் புதிய அல்லது விரிவாக்கப்படும் வசதிகள்
• திறன் இலக்குகள்: திட்டங்கள் செயல்பாட்டுக்கு வரும்போது ஆப்கானிஸ்தான் மின்வலையமைப்புக்கு 800 முதல் 1,000 மெகாவாட் வரை இறக்குமதி செய்யும் திறனை ஏற்படுத்தும் வகையில் வடிவமைக்கப்பட்டுள்ளன
• விநியோக கால அட்டவணை: திட்டத்தின் கட்ட இலக்குகள் 2027 ஏப்ரல் 1 வரை நீள்கின்றன; சில பணிகள் அதற்கு முன்பே பகுதியளவில் நிறைவடையலாம்

ஒப்பந்தச் செயலாக்கத்துடன் கோபுரங்கள், மின்கடத்திகள், மின்மாற்றிகள், கட்டுப்பாட்டு அமைப்புகள் அமைக்கும் பணிகளும் நடைபெறுகின்றன. நம்பகத்தன்மை அல்லது பாதுகாப்புத் தரங்களில் சமரசம் செய்யாமல், சாத்தியமான இடங்களில் கால அட்டவணையைச் சுருக்குமாறு திட்ட மேலாளர்களிடம் கேட்டுக்கொள்ளப்பட்டுள்ளது. முடிக்கப்படும் ஒவ்வொரு துணை மின் நிலையமும் மின்பாதைப் பகுதியும், அதிகத் தேவை உள்ள பகுதிகளுக்கு மின்சாரத்தைத் திருப்பிவிடுவதில் கூடுதல் நெகிழ்வைத் தரும்.

ஆப்கானிஸ்தானின் மின்சாரப் பற்றாக்குறை: எண்களில்

ஆப்கானிஸ்தானின் மின்சாரத் தேவை, உள்நாட்டு உற்பத்தியை விடப் பெருமளவு அதிகம். பழைய மின் நிலையங்களும் எரிபொருள் பற்றாக்குறையும் காரணமாக, சுமார் 250 மெகாவாட் உள்நாட்டுத் திறனுக்கு எதிராக சுமார் 800 மெகாவாட் மின்சாரம் இறக்குமதி செய்யப்படுவதாக DABS மதிப்பிடுகிறது. இதனால், நகர்ப்புற மின்தேவை மையங்கள் வடக்கு மற்றும் மேற்கிலிருந்து வரும் தொடர்ச்சியான மின்சாரத்தைச் சார்ந்துள்ளன. ஆண்டுக்கு 250 முதல் 280 மில்லியன் அமெரிக்க டாலர்கள் என மதிப்பிடப்படும் இறக்குமதிச் செலவு, நலிவடைந்த பொருளாதாரத்துக்கு பெரும் சுமையாக உள்ளது.

பிராந்திய மின்சார விநியோகஸ்தர்களிடம் ஆப்கானிஸ்தான் முன்பு வைத்திருந்த நிலுவைத் தொகைகள் இந்த ஆபத்தை வெளிப்படுத்தின. 2024 பிப்ரவரியில், ஈரான், தஜிகிஸ்தான், துர்க்மெனிஸ்தான், உஸ்பெகிஸ்தான் ஆகிய நாடுகளுடனான ஒப்பந்தங்களின் கீழ் பல ஆண்டுகளாகச் செலுத்த வேண்டிய 627 மில்லியன் அமெரிக்க டாலர் கடனைத் தீர்த்துவிட்டதாக DABS தெரிவித்தது. நிலுவைகளைத் தீர்த்ததால், பணம் செலுத்தாததன் காரணமாக மின்சார விநியோகம் துண்டிக்கப்படும் அபாயம் குறைந்தது. கடப்பாடுகளைச் சரிசெய்வதில் முன்னேற்றம் இருந்தபோதிலும், பருவகால நீர்வரத்து மாற்றங்கள், எல்லை தாண்டிய மின்வலையமைப்புக் கட்டுப்பாடுகள், மின்பாதைகள் அல்லது மின்மாற்றிகளை முடக்கக்கூடிய தொழில்நுட்பக் கோளாறுகள் ஆகியவற்றால் இந்த அமைப்பு இன்னும் பாதிக்கப்படக்கூடியதாக உள்ளது.

தற்போது நடைபெறும் உள்கட்டமைப்புத் திட்டங்கள் இந்தப் பாதிப்புகளைக் குறைக்கும் வகையில் அமைக்கப்பட்டுள்ளன. அதிக மின்னழுத்த மின்பாதைகள் மூலம் முதன்மை மின்வலையமைப்பை வலுப்படுத்துவது, நீண்ட தூரத்தில் ஏற்படும் மின்சார இழப்பைக் குறைப்பதுடன், கோளாறுகள் நேரிடும்போது மின்சாரத்தை மாற்றுப் பாதையில் செலுத்த மின்சாரக் கட்டுப்பாட்டாளர்களுக்கு கூடுதல் வழிகளையும் தருகிறது. எடுத்துக்காட்டாக, நங்கர்ஹாரில் அமைக்கப்படும் புதிய ஷேக் மெஸ்ரி துணை மின் நிலையம் கிழக்குப் பகுதியில் மின்னழுத்தக் கட்டுப்பாட்டையும் நம்பகத்தன்மையையும் மேம்படுத்தும். அர்கந்தே விரிவாக்கம், பெரும் காபூல் பகுதிக்குக் கூடுதல் மின்சாரத்தைக் கையாளவும் உள்ளூர் மின்வலையமைப்பின் நிலைத்தன்மையை மேம்படுத்தவும் வடிவமைக்கப்பட்டுள்ளது.

ஆப்கானிஸ்தானுக்குள் மின்வலையமைப்பு விரிவாக்கம்

சுர்கானை தஷ்த்-இ-அல்வான், புலி கும்ரியுடன் இணைக்கும் 500 கி.வோ. மின்பாதை, உஸ்பெகிஸ்தானிலிருந்து அதிக அளவு மின்சாரத்தைக் கொண்டுவருவதற்கான முதன்மைத் திட்டமாகும். அதிக மின்னழுத்தம் மின்பரிமாற்றத் திறனை அதிகரிப்பதோடு, வெப்பத்தால் ஏற்படும் மின்சார இழப்பையும் குறைக்கிறது. இதனால், எல்லையில் வழங்கப்படும் ஒவ்வொரு கிலோவாட் மணிநேரத்திலும் அதிகப் பகுதி இறுதிப் பயனர்களைச் சென்றடையும். சுமார் 200.6 கி.மீ. நீளமுள்ள இந்தப் பகுதி, இறக்குமதி செய்யப்படும் மின்சாரத்தை காபூல் உள்ளிட்ட தேவை மையங்களுக்குக் கொண்டுசெல்லும் நீண்ட பாதையின் ஒரு பகுதியாகும்.

அர்கந்தே துணை மின் நிலையத்தை 800 மெகாவோல்ட் ஆம்பியர் திறன் கொண்டதாக விரிவாக்குதல், 126 மெகாவோல்ட் ஆம்பியர் திறனுடைய புதிய ஷேக் மெஸ்ரி துணை மின் நிலையத்தை அமைத்தல், 220 கி.வோ. காபூல்-நங்கர்ஹார் மின்பாதையை நீட்டித்தல் ஆகியவை ஒன்றுக்கொன்று துணைபுரியும் நடவடிக்கைகள். துணை மின் நிலையங்கள் மிக உயர் மின்னழுத்த மின்பரிமாற்றத்தை விநியோகத்துக்கு ஏற்ற குறைந்த மின்னழுத்தமாக மாற்றுகின்றன. அவற்றிலுள்ள வினைத்திறன் மின்சார உபகரணங்கள் மின்வலையமைப்பில் நிலையான மின்னழுத்தத்தைப் பேண உதவுகின்றன. இந்தத் திட்டங்கள் ஒன்றிணைந்து, நாட்டுக்குள் பாதுகாப்பாகக் கொண்டுவரவும் விநியோகிக்கவும் கூடிய மின்சார அளவை அதிகரிக்க இலக்குவைத்துள்ளன.

பணிகள் கட்டங்களாக நிறைவுசெய்யப்படும். வேறு இடங்களில் வேலை தொடர்ந்தாலும், சில வசதிகளை முன்கூட்டியே மின்சாரத்துடன் இணைத்து பகுதியளவில் சேவைக்குக் கொண்டுவர முடியும். திட்டத்தின் முழுப் பணிகளையும் 2027 ஆம் ஆண்டின் முதல் காலாண்டுக்குள் முடிக்க தற்போதைய அட்டவணை இலக்குவைத்துள்ளது. ஒவ்வொரு பகுதியும் செயல்பாட்டுக்கு வரும்போது, குறைவான இடையூறுகளுடனும் மேம்பட்ட நம்பகத்தன்மையுடனும் பெரிய அளவில் எல்லை தாண்டிய மின்சாரப் பரிமாற்றத்தைத் திட்டமிட முடியும்.

CASA 1000 திட்டத்தின் நிலை மற்றும் நிதி ஏற்பாடுகள்

கிர்கிஸ்தான், தஜிகிஸ்தான் ஆகிய நாடுகளின் கோடைக்கால உபரி நீர்மின் உற்பத்தியை ஆப்கானிஸ்தான், பாகிஸ்தானுக்கு எடுத்துச்செல்லும் பிராந்திய மின்சாரத் திட்டம் CASA 1000 ஆகும். 2016 ஆம் ஆண்டில் முதலில் ஒப்புக்கொள்ளப்பட்ட இத்திட்டத்தின் பட்ஜெட் சுமார் 1.2 பில்லியன் அமெரிக்க டாலர்கள். நான்கு நாடுகளிலும் புதிய மின்பரிமாற்ற உள்கட்டமைப்புகளை அமைப்பது இதில் அடங்கும். ஆப்கானிஸ்தான் இதில் மின்பரிமாற்றப் பாதையாகவும், மின்சாரத்தைப் பெறும் நாடாகவும் உள்ளது.

2021 ஆகஸ்டில் ஆட்சி மாற்றம் ஏற்பட்டபோது, ஆப்கானிஸ்தான் பகுதியின் பணிகள் நிறுத்தப்பட்டன. அதற்குள் அந்நாட்டில் 18 சதவீத மின்கோபுரங்கள் எழுப்பப்பட்டிருந்தன; தேவையான பொருட்களில் சுமார் 95 சதவீதம் விநியோகிக்கப்பட்டிருந்தது. கிர்கிஸ்தான், தஜிகிஸ்தான், பாகிஸ்தான் ஆகிய நாடுகளில் பணிகள் நிறைவடையும் நிலையில் இருந்ததையும், ஆப்கானிஸ்தான் பகுதி முடிக்கப்படாவிட்டால் சொத்துகள் பயன்படுத்தப்படாமல் போகும் அபாயத்தையும் சுட்டிக்காட்டி, இத்திட்டத்துக்கான ஆதரவை மீண்டும் தொடங்க நிதி நிறுவனங்கள் பின்னர் முடிவுசெய்தன. நிதி எவ்வாறு செல்கிறது என்ற கவலைகளைச் சமாளிக்க, ஆப்கானிஸ்தான் பகுதிக்கான நிதி ஏற்பாடு இவ்வாறு அமைக்கப்பட்டுள்ளது: கொடுப்பனவுகளும் வருவாயும் ஆப்கானிஸ்தானுக்கு வெளியே நிர்வகிக்கப்படும்; தலிபான் நிர்வாக அமைப்புகள் வழியாகச் செல்லாது.

2025 மார்ச்சில், திட்டத்துக்கான நிதி இன்னும் வந்து சேரவில்லை என்றும், ஆப்கானிஸ்தான் பகுதியில் 70 சதவீதப் பணிகள் முடிந்துவிட்டதாகவும் காபூல் அதிகாரிகள் தெரிவித்தனர். மே மாதத்தில், பணிகள் மீண்டும் தொடங்கியுள்ளதாகவும், ஓராண்டு முதல் இரண்டு ஆண்டுகளுக்குள் முடியும் என எதிர்பார்ப்பதாகவும் DABS தலைமைச் செயல் அதிகாரி அப்துல் பாரி ஓமர் கூறினார். ஆப்கானிஸ்தான் பகுதிக்கான ஒப்பந்தம் முன்பு இந்திய ஒப்பந்ததாரருக்கு வழங்கப்பட்டிருந்தது. பாதுகாப்பு மற்றும் நிதி தாமதங்களைக் கருத்தில் கொண்டால், ஆரம்பத்தில் திட்டமிடப்பட்ட மூன்று ஆண்டு காலக்கெடு நடைமுறைக்கு ஒவ்வாததாக இருந்தது.

CASA 1000 மூலம் வணிக ரீதியிலான மின்சாரப் பரிமாற்றம் தொடங்கும் வரை, ஆப்கானிஸ்தான் அண்டை நாடுகளிலிருந்து இருதரப்பு ஒப்பந்தங்கள் வழியாக மின்சாரம் பெறும்; இதில் உஸ்பெகிஸ்தான் முக்கிய விநியோகஸ்தராக இருக்கும். CASA 1000 செயல்பாட்டுக்கு வந்ததும், பருவங்களுக்கு ஏற்ப பல்வேறு ஆதாரங்களில் இருந்து மின்சாரம் பெறும் வாய்ப்பு அந்நாட்டுக்குக் கிடைக்கும். இதனால் ஒரே விநியோக ஆதாரம் முடங்குவதால் ஏற்படும் ஆபத்து குறையும்; மின்வலையமைப்பைச் சமநிலைப்படுத்தும் நெகிழ்வும் இயக்குநர்களுக்குக் கிடைக்கும்.

உஸ்பெகிஸ்தானுக்குக் கிடைக்கும் பலன்களும் பிராந்தியச் சமநிலையும்

ஆப்கானிஸ்தானுக்கான ஏற்றுமதி உஸ்பெகிஸ்தானுக்கு வருவாயைத் தருவதுடன், பிராந்திய உறவுகளையும் வலுப்படுத்துகிறது. ஆப்கானிய மக்களுக்கு ஆதரவளிக்கவும், நடைமுறைப் பொருளாதாரத் தொடர்புகளை மேம்படுத்தி அந்நாட்டைத் தனிமைப்படுத்துவதைத் தவிர்க்கவும் அதிபர் ஷவ்கத் மிர்சியோயேவ் தொடர்ந்து விடுத்துவரும் அழைப்புகளுடன் இந்தக் கொள்கை ஒத்துப்போகிறது. எல்லையின் இருபுறமும் உள்ள மக்களுக்கும் வணிகங்களுக்கும் உடனடிப் பலன்களைத் தரும் சில துறைகளில் எரிசக்தி வர்த்தகமும் ஒன்றாகும்.

குளிர்காலத்தில் மத்திய ஆசியாவைப் பாதிக்கும் பருவகாலப் பற்றாக்குறைகளுக்கும், உள்நாட்டில் அதிகரிக்கும் தேவைக்கும் இடையே ஏற்றுமதியைச் சமநிலைப்படுத்த வேண்டிய பொறுப்பு தாஷ்கண்டுக்கு உள்ளது. கிர்கிஸ்தானின் டோக்டோகுல் நீர்த்தேக்கத்திலிருந்து நீர் திறப்புகளை மின்சாரப் பரிமாற்றத்துடன் ஒருங்கிணைக்கும் விரிவான பிராந்திய ஏற்பாட்டின் ஒரு பகுதியாக, 2026 மார்ச் முதல் டிசம்பர் வரை கஜகஸ்தானுக்கு 900 மில்லியன் கிலோவாட் மணிநேரம் மின்சாரம் வழங்கவும் உஸ்பெகிஸ்தான் திட்டமிட்டுள்ளது. பிராந்தியம் முழுவதும் எரிசக்தி, நீர், வேளாண்மைத் திட்டமிடல் ஆகியவை எவ்வாறு ஒன்றோடொன்று தொடர்புபட்டுள்ளன என்பதை இந்த ஏற்பாடுகள் காட்டுகின்றன. ஒப்பந்த ஏற்றுமதிக் கடப்பாடுகளை நிறைவேற்றிக்கொண்டே இந்தச் சமநிலையைப் பராமரிப்பது மின்வலையமைப்பு இயக்குநர்களுக்குத் தொடர்ந்து திட்டமிடல் சவாலாக உள்ளது.

எல்லை தாண்டிய மின்சார வர்த்தகம் எவ்வாறு செயல்படுகிறது

மின்சார ஒப்பந்தங்களில், திறன் உறுதிப்பாடுகளுடன் மின்சார விநியோக அட்டவணைகளும் பொதுவாக இடம்பெறும். மெகாவாட் என்பது ஒரு குறிப்பிட்ட தருணத்தில் வழங்கக்கூடிய திறனை அளவிடுகிறது; கிலோவாட் மணிநேரம் என்பது காலப்போக்கில் வழங்கப்படும் மின்சாரத்தின் அளவை அளவிடுகிறது. 500 கி.வோ. மின்பாதைகள் போன்ற உயர் மின்னழுத்தப் பாதைகள், குறைந்த இழப்புடன் அதிக அளவிலான மின்சாரத்தை எடுத்துச்செல்கின்றன. துணை மின் நிலையங்களின் திறன் மெகாவோல்ட் ஆம்பியரில் கணக்கிடப்படுகிறது; இது செயல் மின்சாரம் மற்றும் வினை மின்சாரம் இரண்டையும் கையாளும் திறனைக் குறிக்கிறது. மின்வலையமைப்பின் அதிர்வெண்ணையும் மின்னழுத்தத்தையும் குறுகிய வரம்புகளுக்குள் வைத்திருக்க, இயக்குநர்கள் உதிரித் திறனைப் பராமரிக்க வேண்டும். சிறிய விலகல்கள்கூட பாதுகாப்பு அமைப்புகளைச் செயல்படுத்தி மின்தடையை ஏற்படுத்தலாம்.

ஒப்பந்தங்களில் மின்தடை, விநியோகக் குறைப்பு, பணம் செலுத்துவதற்கான உத்தரவாதம் ஆகியவற்றுக்கான விதிகள் இடம்பெறும். ‘எடுத்தாலும் எடுக்காவிட்டாலும் கட்டணம் செலுத்தும்’ விதியின்படி, வாங்குபவர் குறைந்தபட்ச அளவுக்கான மின்சாரத்தைப் பெறாவிட்டாலும் அதற்கான கட்டணத்தைச் செலுத்த வேண்டும். இதன் மூலம் விற்பனையாளருக்குப் முதலீடு செய்து மின் உற்பத்தியைத் திட்டமிடும் நம்பிக்கை கிடைக்கும். ஆப்கானிஸ்தானைப் பொறுத்தவரையில், CASA 1000 போன்ற திட்டங்களுக்கான நிதி, எஸ்க்ரோ கணக்குகள் மற்றும் சுயாதீன மேற்பார்வையுடன், அரசு அமைப்புகளுக்கு வெளியே கையாளப்படுவதற்கான நிதி ஏற்பாடுகளைச் சர்வதேசப் பங்காளிகள் உருவாக்கியுள்ளனர். இந்த நடைமுறைகள் விநியோகஸ்தர்களுக்கும் கடன் வழங்குநர்களுக்கும் சட்டரீதியான, தடைகள் தொடர்பான ஆபத்துகளைக் குறைத்து, கடினமான அரசியல் சூழலிலும் மின்சார விநியோகம் தொடர உதவுகின்றன.

முக்கிய அம்சங்கள்

• எரிசக்தி அமைச்சர் ஜுராபெக் மிர்சாமக்முதோவுக்கும் DABS தலைமைச் செயல் அதிகாரி அப்துல் பாரி ஓமருக்கும் இடையே தாஷ்கண்டில் நடந்த பேச்சுவார்த்தைகளைத் தொடர்ந்து, 2026 ஆம் ஆண்டிலும் ஆப்கானிஸ்தானுக்கு மின்சார விநியோகத்தைத் தொடர உஸ்பெகிஸ்தானும் DABS-மும் ஒப்பந்தத்தில் கையெழுத்திட்டன
• உஸ்பெக் தரப்பில் உஸ்எனர்கோசோடிஷ் கையெழுத்திட்டது; இது 2019 இல் ஒப்புக்கொள்ளப்பட்ட பத்து ஆண்டு ‘எடுத்தாலும் எடுக்காவிட்டாலும் கட்டணம் செலுத்தும்’ ஏற்பாட்டின் கீழான நீண்டகால வணிக உறவைத் தொடர்கிறது
• ஆப்கானிஸ்தான் சுமார் 250 மெகாவாட் உள்நாட்டுத் திறனுக்கு எதிராக சுமார் 800 மெகாவாட் மின்சாரத்தை இறக்குமதி செய்கிறது; இதற்காக ஆண்டுக்கு 250 முதல் 280 மில்லியன் அமெரிக்க டாலர்கள் செலவாகும் என மதிப்பிடப்படுகிறது
• சுமார் 243 முதல் 250 மில்லியன் அமெரிக்க டாலர் மதிப்பிலான திட்டங்கள் நடைபெறுகின்றன; இதில் சுமார் 200.6 கி.மீ. நீளமுள்ள 500 கி.வோ. சுர்கான்-தஷ்த்-இ-அல்வான்-புலி கும்ரி மின்பாதையும் அடங்கும்
• துணை மின் நிலையத் திட்டங்களில் அர்கந்தேவை 800 எம்.வி.ஏ. திறனுக்கு விரிவாக்குதல், நங்கர்ஹாரில் புதிய 126 எம்.வி.ஏ. ஷேக் மெஸ்ரி துணை மின் நிலையம் அமைத்தல், 220 கி.வோ. காபூல்-நங்கர்ஹார் மின்பாதையை நீட்டித்தல் ஆகியவை அடங்கும்
• பகுதிகள் செயல்பாட்டுக்கு வரும்போது கூடுதல் திறன் கிடைக்கும் வகையில், பணிகளை 2027 ஏப்ரல் 1 க்குள் முடிக்க இலக்கு நிர்ணயிக்கப்பட்டுள்ளது
• ஆப்கானிஸ்தான் பகுதிக்கான கொடுப்பனவுகளும் வருவாயும் தலிபான் நிர்வாக அமைப்புகளுக்கு வெளியே கையாளப்படும் நிதி ஏற்பாட்டுடன் CASA 1000 மீண்டும் தொடங்கியுள்ளது
• ஆப்கானிஸ்தானில் CASA 1000 திட்டம் 70 சதவீதம் முடிந்துள்ளதாக தலிபான் அதிகாரிகள் கூறியுள்ளனர்; பணிகளை முடிக்க ஓராண்டு முதல் இரண்டு ஆண்டுகள் ஆகும் என DABS தலைமை கணித்துள்ளது
• 2024 ஆம் ஆண்டின் தொடக்கத்தில், மின்சார இறக்குமதிக்கான பழைய கடனாக 627 மில்லியன் அமெரிக்க டாலர்களைத் தீர்த்துவிட்டதாக DABS தெரிவித்தது; இதனால் பணம் செலுத்தாததால் விநியோகம் தடைபடும் ஆபத்து குறைந்தது
• நீர் மேலாண்மையுடன் இணைந்த பரந்த பிராந்தியப் பரிமாற்றத்தின் ஒரு பகுதியாக, 2026 ஆம் ஆண்டில் கஜகஸ்தானுக்கு 900 மில்லியன் கிலோவாட் மணிநேரம் மின்சாரத்தையும் உஸ்பெகிஸ்தான் வழங்கும்