வருவாய் விதிமுறைகளும் தொழிலாளர் போராட்டங்களும் கவனத்தை ஈர்க்கும் நிலையில், நியூ மூரிங் ஒப்பந்தத்தில் DP World கையெழுத்து

முக்கிய முனையத்தின் இயக்குநர் மாறுகிறார்; உரிமையாளர் அல்ல

ஐந்து ஜெட்டிகளும், சிட்டகாங் துறைமுகத்தின் 18 கரையோரப் பாலத் தூக்கிகளில் 14-ம் கொண்ட, ஏற்கெனவே செயல்பட்டு வரும் அரசுப் பொது வசதியான வங்கதேசத்தின் நியூ மூரிங் கொள்கலன் முனையத்தை இயக்கவும் நவீனப்படுத்தவும் 2026 அக்டோபர் 8 அன்று DP World 15 ஆண்டு ஒப்பந்தத்தில் கையெழுத்திட்டது. இந்த ஒப்பந்தம் முன்பணமாக சுமார் Tk600 கோடியையும், முதல் பத்தாண்டுகளில் Tk1,000 கோடிக்கும் அதிகமான முதலீட்டையும் உறுதியளிக்கிறது. அதேவேளை, தொழிலாளர் எதிர்ப்பையும், துறைமுக அதிகாரசபையின் வருவாய் எவ்வாறு கணக்கிடப்படும் என்பது குறித்த தீராத கேள்விகளையும் இது எதிர்கொள்கிறது.

இந்தச் சலுகை ஒப்பந்தம் நியூ மூரிங் கொள்கலன் முனையத்தையும் (NCT), அதன் உபரி கொள்கலன் முற்றத்தையும் உள்ளடக்கியது. DP World-இன் அதிகாரபூர்வ சலுகை அறிவிப்பு உரிமை சிட்டகாங் துறைமுக அதிகாரசபையிடமே (CPA) இருக்கும் என்றும், பொது-தனியார் கூட்டாண்மை வடிவமைப்பின் கீழ் துபாயைச் சேர்ந்த நிறுவனம் இயக்கம் மற்றும் பராமரிப்புப் பொறுப்பை ஏற்கும் என்றும் உறுதிப்படுத்துகிறது.

CPA தலைவர் ரியர் அட்மிரல் S. M. மோனிருஸ்ஸமான் மற்றும் DP World-இன் செயல் தலைவர் ஈசா காசிம் ஆகியோர் டாக்காவின் அகார்கானில் உள்ள Invest Bangladesh வளாகத்தில் ஒப்பந்தத்தில் கையெழுத்திட்டனர். கப்பல் போக்குவரத்துத் துறை அமைச்சர் ஷேக் ரபியுல் ஆலம், Invest Bangladesh தலைவர் ஆஷிக் சௌதுரி, DP World குழுமத்தின் தலைமைச் செயல் அதிகாரி யுவராஜ் நாராயண், பிராந்தியத் தலைமைச் செயல் அதிகாரி ரிஸ்வான் சூமர் ஆகியோர் நிகழ்வில் பங்கேற்றனர்.

உரிமைக்கும் இயக்கத்துக்கும் இடையிலான வேறுபாடுதான் இந்தச் சர்ச்சையின் மையமாக உள்ளது. இறையாண்மை அதிகாரத்தை மாற்றாமல், சிறந்த முனையச் சேவைகளைப் பெறுவதே அரசின் நோக்கம் என்கிறது. ஏற்கெனவே திறம்படச் செயல்படும் பொதுச் சொத்தை வெளிநாட்டு இயக்குநரிடம் ஒப்படைப்பதன் நிதிப் பலன், வெளிப்படைத்தன்மை, அவசியம் ஆகியவற்றை எதிர்ப்பாளர்கள் கேள்விக்குட்படுத்துகின்றனர். முழு ஒப்பந்தமும் வெளியிடப்படாததால், பல உறுதிமொழிகளை முழுமையான ஒப்பந்த வாசகங்களுடன் ஒப்பிட்டுப் பொதுமக்களால் சரிபார்க்க முடியவில்லை.

சலுகை ஒப்பந்தத்தின் கீழ் வங்கதேசம் தக்கவைத்துக் கொள்வது என்ன?

சுமார் Tk2,000 கோடி செலவில் கட்டப்பட்ட NCT, 2007இல் செயல்படத் தொடங்கியது. சிட்டகாங் துறைமுகத்தின் கொள்கலன் போக்குவரத்தில் சுமார் 44%-ஐ இது கையாள்வதாகப் பரவலாகக் கூறப்படுகிறது. மாற்றம் நிகழும் வரை, வங்கதேசக் கடற்படையின் கட்டுப்பாட்டிலுள்ள Chittagong Dry Dock Ltd இதை இயக்கி வந்தது. Saif Powertec-இன் ஒப்பந்தம் அதற்கு முந்தைய நாள் காலாவதியானதைத் தொடர்ந்து, 2025 ஜூலை 7 அன்று அந்த நிறுவனம் பொறுப்பேற்றது.

புதிய ஏற்பாட்டின் கீழ், முனையம், நிலம், அடிப்படை உள்கட்டமைப்பு ஆகியவற்றுடன் ஒழுங்குமுறை மேற்பார்வையையும் CPA தக்கவைத்துக் கொள்கிறது. சுங்கம், குடிவரவு, கடற்படை, கடலோரக் காவல்படை மற்றும் பிற பாதுகாப்புப் பணிகள் தொடர்புடைய வங்கதேச அமைப்புகளிடமே இருக்கும். DP World-இன் அதிகாரம் முனைய இயக்கம் மற்றும் பராமரிப்பைச் சார்ந்தது; துறைமுகத்தின் உரிமையையோ அந்த அரசு செயல்பாடுகளின் கட்டுப்பாட்டையோ அது உள்ளடக்காது.

குறிப்பிட்ட நிபந்தனைகளுக்கு உட்பட்டு, இருதரப்பு ஒப்புதல் மூலமாக மட்டுமே ஆரம்பக் காலத்தை மேலும் 15 ஆண்டுகள் நீட்டிக்க முடியும். புதுப்பிப்பு தானாக நிகழாது. உடன்பாடு எட்டப்படாவிட்டால், நீட்டிப்பு தொடர்பான பேச்சுவார்த்தையிலிருந்து CPA விலகலாம்.

நாட்டை விற்பதற்கு இது ஒப்பானது என்ற குற்றச்சாட்டை நிராகரித்து, வணிகத் துறை அமைச்சர் கந்தகர் அப்துல் முக்தாதிர் அக்டோபர் 9 அன்று சில்ஹெட்டில் இந்த ஏற்பாட்டை ஆதரித்தார். நிலையான காலம் முடிவடையும்போது வங்கதேசம் ஒப்பந்தத்தைப் புதுப்பிக்கலாம் அல்லது முடிவடைய விடலாம் என்று அவர் கூறினார். வங்கதேசம் கடன் வாங்க வேண்டிய அவசியமின்றி இந்த முதலீடு செய்யப்படுவதாகவும் Invest Bangladesh கூறுகிறது. இது நிதி தொடர்பான கவலைகளுக்குப் பதிலளிக்கிறது; ஆனால் இந்தச் சலுகை ஒப்பந்தம் சிறந்த நிதிப் பலனைத் தருகிறதா என்பதைத் தானாக நிரூபிக்காது.

கட்டணத் தொகுப்பைத் தெளிவாகப் பிரித்துப் பார்க்க வேண்டும்

DP World, CPA-க்கு சுமார் Tk600 கோடியை முன்பணமாகச் செலுத்தும் என எதிர்பார்க்கப்படுகிறது. இதில் கால் பங்கு ஒப்பந்தம் கையெழுத்தானதும், எஞ்சிய முக்கால் பங்கு செயல்பாடுகள் தொடங்குவதற்கு முன்பும் செலுத்தப்பட வேண்டும். அந்தக் கணக்கில் தவணைகள் முறையே சுமார் Tk150 கோடியும் Tk450 கோடியும் ஆகும். இவை ஒப்பந்தத்தில் குறிப்பிடப்பட்ட கட்டணத் தொகைகள்; ஏதேனும் தவணை ஏற்கெனவே பெறப்பட்டுவிட்டது என்பதற்கான உறுதிப்படுத்தல் அல்ல.

முதல் பத்தாண்டுகளில் Tk1,000 கோடிக்கும் அதிகமாக முதலீடு செய்யவும் இயக்குநர் உறுதியளித்துள்ளார். இந்த விரிவான தொகுப்பு, உபகரணங்கள், தொழில்நுட்பம், மேம்பாடுகளுக்கான சுமார் $90 மில்லியன் உட்பட, முதலீடும் பிற உறுதிப்பாடுகளும் சேர்த்து சுமார் $150 மில்லியன் என விவரிக்கப்படுகிறது.

இந்தத் தொகுப்பைப் பற்றிய விவரிப்புகள் வேறுபடுகின்றன. சில செய்திகள் $150 மில்லியனைச் சலுகைக் காலத்துக்கான முதலீட்டு உறுதிப்பாடாகக் கூறுகின்றன; வேறு சில, அதில் துறைமுக அதிகாரசபைக்கு வழங்கப்படும் $50 மில்லியன் கட்டணமும் அடங்கும் என்கின்றன. இரண்டாவது விளக்கத்தில் முன்பணம், நேரடி மேம்பாட்டுப் பணிகளுக்கான செலவிலிருந்து தனியாகக் கணக்கிடப்படுகிறது. வெளியிடப்பட்ட முதலீட்டு அட்டவணையும் கணக்குப் பிரிப்பும் இல்லாத நிலையில், இத்தொகைகளைத் தனித்தனி உறுதிப்பாடுகள் போல ஒன்றாகக் கூட்டக்கூடாது.

CPA-க்கு ஆண்டுதோறும் சுமார் Tk10 கோடி நிலையான கட்டணமும் கிடைக்க வேண்டும். இயக்கம், முதலீடு, பராமரிப்பு, உபகரணப் பழுதுபார்ப்பு உள்ளிட்ட அபாயங்களை DP World ஏற்கும் என்கிறது அரசு. குறைந்தபட்சச் சேவைத் தரநிலைகள், சுற்றுச்சூழல் மற்றும் சமூகப் பொறுப்புகள், பழுதுபார்ப்பு, சொத்து உரிமை, நாணய மாற்று அபாயங்கள், CPA தலையீட்டு உரிமைகள் ஆகியவற்றை விதிகள் உள்ளடக்குவதாகத் தகவல்கள் தெரிவிக்கின்றன. இந்த அபாயங்கள் எவ்வாறு விரிவாகப் பகிர்ந்தளிக்கப்படும் என்பது இன்னும் வெளியிடப்படவில்லை.

வருவாய்ப் பங்கு ஏன் முக்கியம்?

கையாளப்படும் ஒவ்வொரு TEU-வுக்கும் ஈட்டப்படும் வருவாயில் 67%-ஐ CPA பெறும் என்று கப்பல் போக்குவரத்துத் துறை அமைச்சர் ரபியுல் ஆலம் கூறியுள்ளார். TEU என்பது 20 அடி நீளமுள்ள ஒரு நிலையான கொள்கலனுக்குச் சமமான அளவீடு; 40 அடி கொள்கலன் பொதுவாக இரண்டு TEU-களாகக் கணக்கிடப்படும்.

எனினும், Invest Bangladesh அளித்த விளக்கம் குறித்த செய்திகளில், ஒரே நிலையான விகிதத்துக்குப் பதிலாக, ஒரு TEU-வுக்கான சராசரி முனைய வருவாயைப் பொறுத்து 40% முதல் 67% வரை என்று குறிப்பிடப்படுகிறது. எந்த விகிதம் பொருந்தும் என்பதை நிர்ணயிக்கும் வரம்புகள் வெளியிடப்படவில்லை. இதில் சேர்க்கப்படும் ஒவ்வொரு வருவாய் வகையையோ அனுமதிக்கப்படும் கழிவுகளையோ பற்றிய பொதுவான விளக்கமும் இல்லை.

ஒரு TEU-வுக்கு $140 முதல் $150 வரை வருவாய் கிடைக்கும் என்ற அமைச்சரின் மதிப்பீட்டின்படி, 67% பங்காக CPA-க்கு ஒரு TEU-வுக்கு $93.80 முதல் $100.50 வரை கிடைக்கும். 2025 டிசம்பர் மாதத்துக்கான தனியான CPA புள்ளிவிவரங்களின்படி, NCT-யின் மொத்த வருவாய் ஒரு TEU-வுக்கு $161.82 ஆகவும், செலவுகளுக்குப் பிந்தைய நிகர வருவாய் $104.10 ஆகவும் இருந்தது. அந்த மொத்த வருவாயில் 67%-ஐக் கணக்கிட்டால் $108.42 கிடைக்கும்.

இந்தக் கணக்கீடு பயனுள்ளதாக இருந்தாலும், CPA-வின் நிகர வருவாய் அதிகரிக்கும் என்பதற்கான ஆதாரம் அல்ல. புதிய ஒப்பந்தத்தின் கீழ் மொத்த வருவாயில் வழங்கப்படும் பங்கை, வரலாற்று நிகர வருவாயுடன் நேரடியாக ஒப்பிட முடியாது. எந்தச் செலவுகள் DP World-க்கு மாறும், எவை CPA-யிடம் தொடரும், எந்த வருவாய் வகைகள் கணக்கீட்டில் சேரும் என்பதைக் கணக்கில் எடுத்தாக வேண்டும்.

3.52 மில்லியன் TEU-களைக் கையாண்டபோது, 2025-26 நிதியாண்டில் CPA Tk6,629 கோடி ஈட்டியதாகத் தெரிவிக்கப்படுகிறது. NCT-க்கான பொதுவாகக் கூறப்படும் 44% போக்குவரத்துப் பங்கைப் பயன்படுத்தினால், மதிப்பிடப்பட்ட தொகை Tk2,917 கோடியாகும். இது துறைமுகத்தின் சராசரியை அடிப்படையாகக் கொண்ட ஒதுக்கீடு மட்டுமே; முனைய வருவாய் எனப் பதிவான தொகை அல்ல. ஆகவே, இந்தச் சலுகை ஒப்பந்தத்தால் CPA-க்கு எவ்வளவு லாபம் அல்லது இழப்பு ஏற்படும் என்பதை இது நிறுவாது.

குறைந்தபட்ச அளவு உத்தரவாதம் அண்மைய கையாளல் அளவைவிடக் குறைவு

ஆண்டுக்கு குறைந்தபட்சம் 1.23 மில்லியன் TEU-களைக் கையாள வேண்டும் என்று ஒப்பந்தம் நிர்ணயிப்பதாகத் தெரிவிக்கப்படுகிறது. புதிய முனையம் செயல்படத் தொடங்கியதும் இந்தக் குறைந்தபட்ச அளவு 1 மில்லியன் TEU-களாகக் குறையலாம். CPA-வின் வருவாயைப் பாதுகாப்பதே இந்த விதியின் நோக்கம்; ஆனால் குறைந்தபட்ச அளவை எட்டாவிட்டால் செலுத்த வேண்டிய முழுமையான இழப்பீட்டு முறை வெளியிடப்படவில்லை.

2025-26 நிதியாண்டில் NCT 1.385 மில்லியன் TEU-களைக் கையாண்டதாகப் பொதுவாகத் தெரிவிக்கப்படுகிறது. இதனுடன் ஒப்பிடுகையில், தொடக்கக் குறைந்தபட்ச உத்தரவாதம் 155,000 TEU-கள் குறைவு; அதாவது முந்தைய ஆண்டின் போக்குவரத்தைவிட சுமார் 11.2% குறைவு. சாத்தியமான 1 மில்லியன் TEU குறைந்தபட்ச அளவு, அந்தக் கையாளல் அளவைவிட சுமார் 27.8% குறைவு. எனவே, அண்மைய செயல்பாட்டைத் தாண்டிய வளர்ச்சியைக் கோருவதற்குப் பதிலாக, குறைந்தபட்ச அளவையே இந்த உத்தரவாதம் பாதுகாக்கிறது.

அடிப்படை அளவு குறித்த செய்திகளில் வேறுபாடு உள்ளது: முந்தைய ஆண்டின் கையாளல் 1.375 மில்லியன் TEU-கள் என மற்றொரு செய்தி கூறுகிறது; இது 10,000 TEU-கள் குறைவு. NCT-யின் பங்கைக் குறிப்பிடும் புள்ளிவிவரங்களிலும் முரண்பாடு உள்ளது. அதே காலகட்டத்திலும் அதே கணக்கீட்டு முறையிலும் NCT 1.385 மில்லியன் TEU-களையும், முழுத் துறைமுகம் 3.52 மில்லியன் TEU-களையும் கையாண்டிருந்தால், NCT-யின் பங்கு சுமார் 39.3% ஆக இருக்கும்; 44% அல்ல.

வெவ்வேறு அறிக்கைக் காலங்கள் அல்லது கணக்கீட்டு முறைகள் இந்த வேறுபாட்டை விளக்கக்கூடும். ஆனால் இதுவரை ஒப்பிட்டுத் தெளிவுபடுத்தும் விவரம் வெளியிடப்படவில்லை. நிதி உத்தரவாதங்களும் உற்பத்தித்திறன் மேம்பாடு குறித்த எதிர்காலக் கூற்றுகளும் இந்த அளவைச் சார்ந்திருப்பதால், சரிபார்க்கப்பட்ட அடிப்படை அளவு முக்கியமானது.

வேகமான தூக்கிகள் மட்டுமே இலக்கின் ஒரு பகுதி

DP World-இன் அதிகாரபூர்வ மேம்பாட்டுத் திட்டத்தில் கட்டுமானப் பணிகள், உபகரண மேம்பாடுகள், டிஜிட்டல் அமைப்புகள், கப்பல் நிறுத்துமிடத் திட்டமிடல், முற்ற மேலாண்மை, உபகரணப் பயன்பாடு, தடுப்பு பராமரிப்பு, பாதுகாப்பு, நிலைத்தன்மை ஆகியவை இடம்பெறுகின்றன. நவீன ஸ்கேனிங் வசதி, மேம்படுத்தப்பட்ட அல்லது மாற்றியமைக்கப்பட்ட தூக்கிகள், தானியங்கிக் கதவுகள், காகித ஆவணங்களின் பயன்பாட்டைக் குறைத்தல் ஆகிய மாற்றங்கள் எதிர்பார்க்கப்படுகின்றன.

லாரிகளின் முனையச் செயல்பாட்டுக்கான நேரத்தை சுமார் 90 நிமிடங்களாகக் குறைப்பது, இரண்டாம் ஆண்டு செயல்பாட்டிலிருந்து தூக்கிகளின் உற்பத்தித்திறனை மேம்படுத்துவது, NCT-யில் கப்பல்கள் காத்திருக்கும் நேரத்தை இல்லாததாக்குவது ஆகியவை அரசின் இலக்குகள். இவை வெவ்வேறு அளவீடுகள். லாரி முனையத்தில் செலவிடும் நேரம் என்பது ஒரு வாகனத்தின் வருகை முதல் வெளியேறுவது வரையிலான காலம்; கப்பல் காத்திருப்பு என்பது நிறுத்துமிடத்தில் கட்டப்படுவதற்கு முந்தைய நேரம்; கப்பல் தங்கும் காலம் என்பது அதைவிட விரிவானது. சரக்குக் கொள்கலன் தங்கும் காலம், சரக்கு வசதியில் எவ்வளவு நேரம் இருக்கிறது என்பதைக் கணக்கிடுகிறது.

உலக வங்கி மற்றும் S&P Global Market Intelligence வெளியிட்ட 2025 Container Port Performance Index-ஐ மேற்கோள் காட்டும் செய்திகளின்படி, சிட்டகாங் 400 துறைமுகங்களில் 364-வது இடத்தில் உள்ளது. வேறு சில செயல்பாட்டு புள்ளிவிவரங்களில், சராசரிக் கொள்கலன் தங்கும் காலம் 9.4 நாட்கள் என்றும், கப்பல் தங்கும் காலம் 2.53 நாட்கள் என்றும் கூறப்படுகிறது. இந்தப் புள்ளிவிவரங்கள் ஒட்டுமொத்தத் துறைமுகச் செயல்பாட்டைக் குறிக்கின்றன; அவற்றை NCT-க்கான குறிப்பிட்ட அளவீடுகளாகத் தானாகக் கருதக்கூடாது.

வணிகத் துறைச் செய்திகளில் தூக்கிகளின் அடிப்படைத் திறன் வேறுபட்டுக் கூறப்படுகிறது. ஒரு செய்தி, சிட்டகாங்கில் மணிக்கு 22 கொள்கலன்கள் கையாளப்படுவதை, DP World-இன் செயல்பாடுகளில் மணிக்கு 35-க்கும் அதிகமாகக் கையாளப்படுவதுடன் ஒப்பிடுகிறது. வங்கதேச ஆடை உற்பத்தியாளர்கள் மற்றும் ஏற்றுமதியாளர்கள் சங்க இயக்குநரும் Clifton Group நிர்வாக இயக்குநருமான மொஹியுதீன் சௌதுரி, NCT-யில் தற்போது மணிக்கு 28 முதல் 30 கொள்கலன்கள் கையாளப்படுவதாகவும் அது 40-ஐத் தாண்டும் என எதிர்பார்ப்பதாகவும் கூறுகிறார்.

கப்பல் தங்கும் காலம் ஏற்கெனவே ஐந்து அல்லது ஆறு நாட்களிலிருந்து சுமார் இரண்டு நாட்களாகக் குறைந்துள்ளதாகவும், மேலும் ஒரு நாளாகக் குறையக்கூடும் என்றும் மொஹியுதீன் கூறுகிறார். ஒப்படைப்புக்கு முன் தொடக்க நிலைகளை ஆவணப்படுத்த வேண்டியதன் அவசியத்தை இந்த வேறுபாடுகள் வலியுறுத்துகின்றன. ஒப்பந்த இலக்குகள் தொடர்ந்து மூன்று மாதங்கள் எட்டப்படாதபோது அபராதம் விதிக்கும் முறை இருப்பதாகத் தெரிவிக்கப்பட்டாலும், விரிவான வரம்புகளும் அபராதத் தொகைகளும் பொதுவில் இல்லை.

சுங்கமும் உள்நாட்டுப் போக்குவரத்தும் சரக்குகளைத் தாமதப்படுத்தலாம்

சரக்குப் பயணத்தின் பிற இடங்களில் ஏற்படும் தாமதங்களைத் திறம்பட இயங்கும் முனையத்தால் மட்டும் அகற்ற முடியாது. வங்கதேச தேசிய வருவாய் வாரியத்தின் 2022 சரக்கு விடுவிப்பு நேர ஆய்வில், சிட்டகாங் சுங்க அலுவலகத்தில் பொருட்களை விடுவிக்கச் சராசரியாக 11 நாட்களும் ஆறு மணிநேரமும் ஆனதாகக் குறிப்பிடப்படுகிறது. இது கடந்தகால சுங்க அளவீடு; 9.4 நாள் கொள்கலன் தங்கும் காலப் புள்ளிவிவரத்துக்கு இணையான அளவீடோ காலகட்டமோ அல்ல.

வங்கதேச உள்நாட்டுக் கொள்கலன் கிடங்குகள் சங்கத்தின் பொதுச் செயலாளர் ருஹுல் அமீன் ஷிக்தர் பிப்லோ, துறைமுகத்துக்கு வெளியே உள்ள 18 கிடங்குகள் அனைத்து ஏற்றுமதிச் சரக்குகளையும், 64 வகை இறக்குமதிச் சரக்குகளையும் கையாள்வதாகக் கூறுகிறார். சுங்க நடைமுறைகளும், விநியோகத்துக்காகத் துறைமுகத்துக்குள் கொள்கலன்களைத் திறக்கும் வழக்கமும், முனைய உபகரணங்களுடன் சேர்த்துக் கவனிக்க வேண்டிய உள்ளூர் செயல்பாட்டு நிலைமைகள் என அவர் சுட்டிக்காட்டுகிறார்.

CPA-வின் முன்னாள் நிர்வாக மற்றும் திட்டமிடல் உறுப்பினர் முகமது ஜாஃபர் ஆலம், சுமார் 70% கொள்கலன்கள் டாக்காவுக்குச் செல்வதாகவும், உள்நாட்டுப் போக்குவரத்து வழித்தடங்களும் ரயில்வே திறனும் கட்டுப்படுத்தப்பட்டுள்ளதாகவும் கூறுகிறார். கொள்கலன்களுக்கு நான்கு நாட்கள் இலவசச் சேமிப்பு வழங்கப்படுவதையும் அவர் குறிப்பிடுகிறார். இறக்குதல் வேகமானாலும், சரக்குகளை வெளியே எடுத்துச் செல்லும் நேரத்தை இத்தகைய காரணிகள் பாதிக்கலாம்.

துறைமுகச் செயல்திறனின்மையால் ஆண்டுக்கு சுமார் Tk3,000 கோடி பொருளாதார இழப்பு ஏற்படுவதாக Invest Bangladesh மதிப்பிடுகிறது. மற்றொரு செய்தியில் நாளொன்றுக்கு சுமார் Tk10 கோடி என்று கூறப்பட்டுள்ளது; 365 நாட்களுக்கு அது Tk3,650 கோடியாகும். எனவே, இந்த மதிப்பீடுகள் ஒரே மாதிரியானவை அல்ல. தங்கும் நேரத்தை ஒரு நாள் குறைத்தால் ஏற்றுமதி 7.4% வரை அதிகரிக்கலாம் என உலக வங்கி ஆய்வு சுட்டுவதாகவும் அந்த அமைப்பு குறிப்பிடுகிறது. இது மேற்கோள் காட்டப்பட்ட மதிப்பீடு; இந்தச் சலுகை ஒப்பந்தத்தால் உறுதியாகக் கிடைக்கும் விளைவு அல்ல.

வேகமான சேவையை வணிகங்கள் வரவேற்கின்றன; விலைகளைக் கேள்வி கேட்கின்றன

சிறந்த சேவைக்கு வணிகத் தலைவர்கள் பொதுவாக ஆதரவளிக்கின்றனர்; ஆனால் இந்த ஒப்பந்தம் மொத்தச் செலவைக் குறைக்குமா என்பதில் கருத்து வேறுபாடு உள்ளது. சர்வதேச இயக்கத் தரநிலைகள், தானியக்கமயம், தொழிலாளர் பயிற்சி, ஒப்புக்கொண்ட கால வரம்பை மீறிய தாமதங்களுக்கான கட்டணமான டிமரேஜ் குறைதல் ஆகியவற்றை டாக்கா வர்த்தக சபைத் தலைவர் தஸ்கின் அகமது எதிர்பார்க்கிறார்.

வங்கதேச பின்னலாடை உற்பத்தியாளர்கள் மற்றும் ஏற்றுமதியாளர்கள் சங்கத் தலைவர் முகமது ஹாதெம் இந்த ஒப்பந்தத்தை வரவேற்று, ஆதாரமுள்ள கவலைகளை அரசிடம் தெரிவிக்குமாறு எதிர்ப்பாளர்களைக் கேட்டுக்கொள்கிறார். BGMEA மூத்த துணைத் தலைவர் இனாமுல் ஹக் கான், செயல்பாடுகள் சர்வதேசத் தரத்தை எட்டினால் மட்டுமே ஆதரவு என்று கூறுகிறார். DP World வருகை வெளிநாட்டு முதலீட்டாளர்களுக்கு நம்பிக்கையளிக்கக்கூடும் என முன்னாள் சிட்டகாங் வர்த்தக சபை இயக்குநர் மஹ்ஃபுஸுல் ஹக் ஷா கருதுகிறார்.

எனினும், விலை தொடர்பான நிபந்தனையுடன் அவர்கள் ஆதரவு தெரிவிக்கின்றனர். துறைமுகக் கட்டணங்கள் 41% உயர்ந்தால் வணிகச் செலவுகள் எவ்வாறு குறையும் என்று வங்கதேச தொழில்துறைத் தலைவர் அன்வர்-உல் ஆலம் சௌதுரி பர்வேஸ் கேள்வி எழுப்புகிறார். அவரது விமர்சனத்தில் இந்த உயர்வு குறிப்பிடப்பட்டாலும், எந்தக் கட்டணங்களுக்கு இது பொருந்தும் அல்லது இந்த ஒப்பந்தத்தால் ஏற்பட்டதா என்பதைப் பொதுவில் உள்ள ஒப்பந்த விவரங்கள் நிறுவவில்லை.

செயல்திறன் மேம்பாட்டை ஆதரிக்கும் அதேவேளை, வணிகச் செலவுகள் உயரக்கூடாது என சிட்டகாங் வர்த்தக சபைத் தலைவர் முகமது அமிருல் ஹக்கும் எச்சரிக்கிறார். ஒப்பந்த நிபந்தனைகள் குறித்து வணிகப் பிரதிநிதிகளுக்குத் தகவல் தெரிவிக்கப்படவில்லை என்றும், முக்கிய ஒப்பந்தங்கள் குறித்து ஆலோசனை நடத்தப்பட வேண்டும் என்றும் அவர் கூறுகிறார். வேகமான சரக்குக் கையாளல் தாமதச் செலவுகளைக் குறைக்கலாம்; ஆனால் இறக்குமதியாளர்கள், ஏற்றுமதியாளர்கள் பெறும் பலன், வேகத்துடன் சேவைக் கட்டணங்களையும் பொறுத்தது.

தொழிலாளர் உறுதிமொழிகள் எதிர்ப்பை முடிவுக்குக் கொண்டுவரவில்லை

தற்போதைய தொழிலாளர்கள் வேலை, ஊதியம், சலுகைகளைத் தக்கவைத்துக் கொள்வார்கள் என்றும், பயிற்சி மற்றும் தொழில் வளர்ச்சிக்கான வாய்ப்புகள் வழங்கப்படும் என்றும் அரசு கூறுகிறது. செயல்திறன் மேம்பட்டால் அவர்களின் ஊதியமும் சலுகைகளும் உயர வேண்டும் என்று வணிகத் துறை அமைச்சர் முக்தாதிர் மேலும் கூறுகிறார். DP World-இன் அதிகாரபூர்வ அறிவிப்பு பணியாளர் மற்றும் திறன் மேம்பாட்டுக்கு உறுதியளிக்கிறது; ஆனால் விரிவான வேலைவாய்ப்புப் பாதுகாப்பு ஏற்பாடுகளை வெளியிடவில்லை.

தொழிலாளர் அமைப்புகள் ஒப்பந்தத்தை ரத்து செய்யக் கோரி வருகின்றன. உள்ளூர் தொழிலாளர்களுக்கே முனையத்தை இயக்கப் பயிற்சி அளிக்க முடியும் என்று துறைமுகப் பாதுகாப்பு இயக்கக் குழுவின் ஹுமாயுன் கபீர் வாதிடுவதுடன், வெளிநாடுகளுக்குச் செலுத்தப்படும் தரகுத் தொகைகள் குறித்த கவலையையும் எழுப்புகிறார். ஏற்கெனவே நிறுவப்பட்டு லாபகரமாக இயங்கும் வசதிக்கு, உள்நாட்டு நிர்வாகத்தின் கீழ் கூடுதல் முதலீடு செய்வதற்குப் பதிலாக, வெளிநாட்டு இயக்குநர் ஏன் தேவை என்றும் எதிர்ப்பாளர்கள் கேள்வி எழுப்புகின்றனர்.

Jatiyatabadi Sramik Dal மற்றும் பிற அமைப்புகள் தலைமையில் நடைபெற்றதாகக் கூறப்படும் ஒன்பது நாள் துறைமுக முடக்கம் உள்ளிட்ட முந்தைய வேலைநிறுத்தங்களையும் ஆர்ப்பாட்டங்களையும் தொடர்ந்து இந்தச் சர்ச்சை எழுந்துள்ளது. அக்டோபர் 10 அன்று, ஏகாதிபத்தியம் மற்றும் போருக்கு எதிரான கூட்டணி, உள்ளூர் கம்யூனிஸ்ட் கட்சித் தலைவர் மிசானுர் ரஹ்மான் செலிமின் தலைமையில் பாரிசாலில் உள்ள அஷ்வினி குமார் அரங்குக்கு வெளியே பேரணி நடத்தியது.

அக்டோபர் 8 அன்று டாக்காவில் உள்ள Invest Bangladesh அலுவலகத்துக்கு வெளியே நடைபெற்ற ஆர்ப்பாட்டத்தைப் போலீஸார் தாக்கியதில் சுமார் 30 பேர் காயமடைந்ததாக ஏற்பாட்டாளர்கள் குற்றஞ்சாட்டினர். காயமடைந்தவர்களில் சோசலிஸ்ட் கட்சித் தலைவர் பாஸ்லுர் ரஷீத் ஃபிரோஸ், கம்யூனிஸ்ட் கட்சித் தலைவர் சஜ்ஜாத் ஜாஹிர் சந்தன், மருத்துவரும் சோசலிஸ்ட் கட்சித் தலைவருமான மனிஷா சக்ரவர்த்தி ஆகியோரை அவர்கள் குறிப்பிட்டனர். இவை ஏற்பாட்டாளர்களின் குற்றச்சாட்டுகள்; போலீஸாரின் பதிலையோ விசாரணை முடிவையோ இந்தச் செய்திகள் நிறுவவில்லை.

தொழிலாளர் தலைவர் தபன் தத்தா தலைமையில் அக்டோபர் 10 அன்று நடைபெற்ற தனிக் கூட்டத்தில், துறைமுகத்தின் ஒரே இடச் சேவை கட்டடத்துக்கு வெளியே அக்டோபர் 12 அன்று பெருந்திரள் உண்ணாவிரதம் நடத்த துறைமுகப் பாதுகாப்புக் குழு அழைப்பு விடுத்தது. முழு ஒப்பந்த நிபந்தனைகளை வெளியிடுதல், சுயாதீன நிதி மற்றும் தொழில்நுட்ப மதிப்பீடு நடத்துதல் ஆகியவை அதன் கோரிக்கைகளில் அடங்கும். தொழில்நுட்பத்துக்கோ வெளிநாட்டு முதலீட்டுக்கோ தாங்கள் எதிரானவர்கள் அல்ல; வருவாய், தொழிலாளர் உரிமைகள், பாதுகாப்பு ஆகியவை உறுதிப்படுத்தப்பட வேண்டும் என்பதே தங்கள் கோரிக்கை என அந்தக் குழு கூறுகிறது.

ஒப்பந்தம் கையெழுத்தான நடைமுறை

பல அரசுத் தலைமுறைகளைக் கடந்து இந்த நியமனம் வளர்ச்சியடைந்தது. 2015 PPP சட்டம், 2017இல் ஏற்றுக்கொள்ளப்பட்ட அரசுகளுக்கிடையிலான கொள்கை, 2019இல் சட்டத்தில் செய்யப்பட்ட திருத்தங்கள் ஆகியவை இதற்கான கட்டமைப்பில் அடங்கும். துபாய் அரசுக்கும் வங்கதேசத்தின் PPP அதிகாரசபைக்கும் இடையிலான 2019 புரிந்துணர்வு ஒப்பந்தத்தின் தொடர்ச்சியாக இந்தக் கூட்டாண்மை அமைவதாக DP World-இன் அதிகாரபூர்வ அறிவிப்பு கூறுகிறது.

முக்கியமாகத் தெரிவிக்கப்பட்டுள்ள கட்டங்கள்:

• 2023 மார்ச் 23: சர்வதேசத் தனியார் இயக்குநரை நியமிப்பதற்கு கொள்கை அளவில் ஒப்புதல்.
• 2025 அக்டோபர் 20: பரிவர்த்தனை கட்டமைப்புக்கு ஒப்புதல்.
• 2026 ஜனவரி 8 மற்றும் 25: முறையே ஒப்பந்தப்புள்ளி வெளியிடப்பட்டதும், ஏலங்கள் சமர்ப்பிக்கப்பட்டதும்.
• 2026 பிப்ரவரி 8: எதிர்ப்புகளுக்கு மத்தியில் இடைக்கால அரசு இந்த முயற்சியைத் தற்காலிகமாக நிறுத்தியதாகத் தெரிவிக்கப்பட்டது.
• 2026 ஜூன் 4: DP World உடனான பேச்சுவார்த்தையைத் தொடர CPA-க்கு புதிய அரசு உத்தரவிட்டது.
• 2026 ஆகஸ்ட் 6: பேச்சுவார்த்தைகள் நிறைவடைந்தன.
• 2026 செப்டம்பர் 16 மற்றும் அக்டோபர் 1: CPA வாரியம் மற்றும் அமைச்சரவை குழுவின் ஒப்புதல்கள்.
• 2026 அக்டோபர் 8: டாக்காவில் சலுகை ஒப்பந்தம் கையெழுத்தானது.

முன்னோக்கிய மாற்றக் கட்டத்தை விவரிப்பதிலும் செய்திகள் வேறுபடுகின்றன. ஆறு மாதங்களுக்குள் DP World பணியைத் தொடங்கி, இரண்டு ஆண்டுகளுக்குள் முழுச் செயல்பாட்டை எட்டும் என்று கப்பல் போக்குவரத்துத் துறை அமைச்சர் ரபியுல் ஆலம் கூறுகிறார். நிர்வாக நடைமுறைகள் முடிந்த ஆறு மாதங்களுக்குள் அது முனையப் பொறுப்பை ஏற்கும் என்று மற்றொரு செய்தி எதிர்பார்க்கிறது. இவை ஒரே செயல்பாட்டுத் தொடக்கத்தைக் குறிக்காமல், வெவ்வேறு கட்டங்களைக் குறிக்கக்கூடும்.

ஒப்பந்தத்தில் கையெழுத்திட்ட நாளிலிருந்து கணக்கிட்டால், தோராயமான கட்டங்கள் 2027 ஏப்ரல் மற்றும் 2028 அக்டோபர் ஆகும். துல்லியமான ஒப்படைப்பு நாள் அல்லது விரிவான மாற்ற அட்டவணை பொதுவில் இன்னும் நிர்ணயிக்கப்படவில்லை.

சிறந்த பலன் கிடைத்ததைக் காட்டுவது எது?

கொள்கலன்கள், கப்பல்கள், வருவாய் ஆகியவற்றைக் கொண்ட வாராந்திர, மாதாந்திர அறிக்கைகள் உட்பட, கண்காணிப்பு மற்றும் தணிக்கை உரிமைகளை CPA தக்கவைத்துக் கொள்ளும். CCTV கண்காணிப்பும் தொடரும். வணிக ரீதியாக உணர்வுபூர்வமான விதிகளை வெளியிட்டால் எதிர்காலப் பேரம் பேசும் நிலை பலவீனமடையக்கூடும் என்பதால் அவை ரகசியமாக வைக்கப்படும் என்றும், பொதுநலன் சார்ந்த முக்கிய விதிகள் வெளியிடப்பட்டுள்ளன என்றும் அரசு கூறுகிறது.

கமலாபூர் உள்நாட்டுக் கொள்கலன் கிடங்கு மற்றும் பங்கான் உள்நாட்டுக் கொள்கலன் முனையத்தின் முன்னாள் தலைவரான அகமதுல் கரீம் சௌதுரி, ஆவணப்படுத்தப்பட்ட அடிப்படை நிலையும், சரக்குக் கையாளல் அளவு, திருப்பிச் செயலாக்க நேரம், கொள்கலன் தங்கும் காலம், உபகரணக் கிடைப்புத் தன்மை, பாதுகாப்பு, முதலீடு ஆகியவற்றை உள்ளடக்கிய காலாண்டு பொதுத் தகவல் பலகையும் தேவை என வாதிடுகிறார். இவை பரிந்துரைகள்; உறுதிப்படுத்தப்பட்ட வெளியீட்டுக் கடமைகள் அல்ல.

வர்த்தக அளவு மாற்றங்கள் அல்லது புதிய உள்கட்டமைப்பு காரணமாக ஏற்பட்ட மாற்றங்களிலிருந்து, உண்மையான செயல்பாட்டு மேம்பாடுகளை வேறுபடுத்த இத்தகைய அறிக்கைகள் உதவும். முதலீடு நிறைவேற்றப்படுதல், தொழிலாளர் வேலைவாய்ப்பைத் தக்கவைத்தல், கட்டண மாற்றங்கள், 15 ஆண்டுகளுக்குப் பின் திருப்பி அளிக்கப்படும் சொத்துகளின் நிலை ஆகியவையும் அவசியமான அளவீடுகள். ஒப்பந்தத்தை முடித்தல், இழப்பீடு, தகராறு தீர்வு, ஒப்படைப்பு குறித்த விதிகள் இருப்பதாகத் தெரிவிக்கப்பட்டாலும், அவற்றுக்கான விரிவான தீர்வுகள் தெரியவில்லை.

DP World-இன் அறிவிப்பில் Invest Bangladesh தலைவர் ஆஷிக் சௌதுரி, எதிர்பார்க்கப்படும் சேவை விளைவைக் குறிப்பிட்டார்:

எங்களின் மிக முக்கியமான வர்த்தக நுழைவாயில்களில் ஒன்றில் வேகமான செயல்பாடுகள், வலுவான இணைப்புகள், உயர்ந்த தரநிலைகள் ஆகியவற்றை விரும்புகிறோம்.

தங்களது வலையமைப்பில் 60-க்கும் அதிகமான துறைமுகங்களும் முனையங்களும் உள்ளதாகவும், உலகளாவிய கொள்கலன் போக்குவரத்தில் கிட்டத்தட்ட 10%-ஐ அவை கையாள்வதாகவும் DP World கூறுகிறது. வேறு செய்திகள், சுமார் 70 நாடுகளில் 80 முனையங்கள் என்றும், 40-க்கும் அதிகமான நாடுகளில் செயல்பாடுகள் என்றும் குறிப்பிடுகின்றன; ஆனால் இந்த எண்ணிக்கைகளுக்கான வரையறைகள் ஒப்பிட்டுத் தெளிவுபடுத்தப்படவில்லை. நிறுவனத்தின் அனுபவம் கணிசமானது; எனினும் ஒப்பீடுகள் எதிர்கால விளைவுகளுக்கான முன்னறிவிப்புகள் அல்ல. மணிலாவில் செய்யப்பட்ட $100 மில்லியன் முதலீட்டால் ஆண்டு திறன் 1.45 மில்லியன் TEU-களிலிருந்து கிட்டத்தட்ட 2 மில்லியனாக, அதாவது சுமார் 38% உயர்ந்ததாகக் கூறப்படுகிறது.

அரசின் முன்னுரிமைகளுக்கு உட்பட்டு, பே டெர்மினல் மற்றும் தொடர்புடைய தளவாடத் திட்டங்களில் $1 பில்லியன் வரை முதலீடு செய்வதற்கான வாய்ப்பையும் நிறுவனம் காண்கிறது. இது கையெழுத்தான NCT முதலீட்டு உறுதிப்பாட்டிலிருந்து தனியானது. ஏற்கெனவே உள்ள இந்த முனையம் வேகமாகவும் நம்பகமாகவும் இயங்குவதுடன், சரிபார்க்கக்கூடிய பொதுவருவாயை வழங்கி, தொழிலாளர்களைப் பாதுகாக்கிறதா என்பதே வங்கதேசத்துக்கான உடனடி சோதனையாகும்.

முக்கிய அம்சங்கள்

• CPA மற்றும் DP World, 2026 அக்டோபர் 8 அன்று NCT-க்கான 15 ஆண்டு சலுகை ஒப்பந்தத்தில் கையெழுத்திட்டன; உரிமையை CPA தக்கவைத்துக் கொள்கிறது.
• இந்தத் தொகுப்பில் சுமார் Tk600 கோடி முன்பணமும், முதல் பத்தாண்டுகளில் Tk1,000 கோடிக்கும் அதிகமான முதலீடும் அடங்கும் எனத் தெரிவிக்கப்படுகிறது.
• CPA-வின் வருவாய்ப் பங்கு நிலையான 67% என்றும், மாறுபடும் 40% முதல் 67% வரம்பு என்றும் வெவ்வேறு விதமாகக் கூறப்படுகிறது.
• ஆண்டுக்கு 1.23 மில்லியன் TEU என்ற உத்தரவாதம், 2025-26 நிதியாண்டில் கையாளப்பட்டதாகக் கூறப்படும் 1.385 மில்லியன் TEU-களைவிடக் குறைவு.
• லாரி கையாளலை வேகப்படுத்துதல், தூக்கிகளின் உற்பத்தித்திறனை மேம்படுத்துதல், ஒப்பந்த இலக்குகள் தொடர்ந்து மூன்று மாதங்கள் எட்டப்படாவிட்டால் அபராதம் விதித்தல் ஆகியவை இலக்குகளில் அடங்கும்.
• தொழிலாளர்கள் தொடர்ந்து ஒப்பந்தத்தை எதிர்க்கின்றனர்; அக்டோபர் 12 அன்று பெருந்திரள் உண்ணாவிரதம் அறிவிக்கப்பட்டது.
• முழு ஒப்பந்தம், துல்லியமான வருவாய் கணக்கீட்டு முறை, சரியான ஒப்படைப்பு நாள் ஆகியவை இன்னும் வெளியிடப்படவில்லை.