கூரையில் சிக்கியவர்கள்: வங்கதேசத்தின் சுதந்திர ஊடகத்தின் மீது ஒருங்கிணைந்து நடத்தப்பட்ட கும்பல் தாக்குதலின் உள்ளே

நள்ளிரவு முற்றுகை

"என்னால் இனி மூச்சுவிட முடியவில்லை. புகை அதிகமாக இருக்கிறது. நான் உள்ளே சிக்கியிருக்கிறேன். நீங்கள் என்னைக் கொல்கிறீர்கள்." 2025 டிசம்பர் 19 அன்று அதிகாலை 1:00 மணிக்கு ஃபேஸ்புக்கில் பதிவான இந்த வார்த்தைகள், தொலைதூரப் போர்க்களத்தில் இருந்த செய்தியாளருடையவை அல்ல; டாக்காவில் தனது சொந்த செய்தியறையின் கூரையில் சிக்கியிருந்த புலனாய்வுப் பத்திரிகையாளர் ஸைமா இஸ்லாமுடையவை. 28 வயதான அந்தச் செய்தியாளர், வங்கதேசத்தின் மிகப்பெரிய ஆங்கில நாளிதழான தி டெய்லி ஸ்டாரின் தலைமையகத்தை முற்றுகையிட்டு, கட்டிடத்துக்குத் தீவைத்த வன்முறைக் கும்பலால் சூழப்பட்ட 28 பத்திரிகையாளர்கள் மற்றும் ஊழியர்களில் ஒருவராக இருந்தார்.

2024 ஆகஸ்ட் எழுச்சியின்போது முன்னாள் பிரதமர் ஷேக் ஹசீனாவை ஆட்சியிலிருந்து அகற்ற உதவிய முக்கிய இளைஞர் தலைவரான ஷரீஃப் உஸ்மான் ஹாதியின் மரணம் குறித்த முதன்மைச் செய்தியை இஸ்லாம் எழுதிக்கொண்டிருந்தார். டாக்கா மசூதிக்கு வெளியே முகமூடி அணிந்த துப்பாக்கிதாரிகளால் சுடப்பட்ட ஆறு நாள்களுக்குப் பிறகு, அன்றைய மாலை சிங்கப்பூர் மருத்துவமனையில் ஹாதி உயிரிழந்திருந்தார். நள்ளிரவுக்குப் பிறகு இஸ்லாம் தனது கடைசிப் பத்திகளைச் சமர்ப்பித்தபோது, செய்தியறைக்கு முதல் எச்சரிக்கைகள் வந்தன: தலைநகரின் ஊடக மையமான காஜி நஸ்ருல் இஸ்லாம் அவென்யூவை நோக்கி மக்கள் ஊர்வலமாகச் சென்றுகொண்டிருந்தனர்; நாட்டின் முன்னணி வங்காள மொழி நாளிதழும் தி டெய்லி ஸ்டாரின் சகோதரப் பதிப்புமான ப்ரோதோம் ஆலோவையும் மற்றொரு கும்பல் நெருங்கிக்கொண்டிருந்தது.

பல நாள்களாகவே மிரட்டல்கள் அதிகரித்துவந்தன. இரு நாளிதழ்களையும் "இந்திய முகவர்கள்" என்று முத்திரை குத்திய சமூக ஊடகப் பதிவுகள், ஹாதியின் படுகொலையை அவை முக்கியத்துவம் குறைத்துக் காட்டியதாகக் குற்றஞ்சாட்டின. ஹாதி கொல்லப்படுவதற்கு இந்தப் பத்திரிகைகள் "களத்தை அமைத்தன" என்று போராட்டக்காரர்கள் கூறினர். ஆதாரமற்ற இந்தக் குற்றச்சாட்டுகள், ஏற்கெனவே கொந்தளித்துக்கொண்டிருந்த அரசியல் சூழலில் வேகமாகப் பரவின. இருந்தபோதிலும், பத்திரிகையாளர்கள் தங்கள் மேசைகளிலேயே பணியாற்றினர். "நாங்கள் பத்திரிகையை நிறுத்த மாட்டோம். காரணமின்றி அல்ல," என்று இஸ்லாம் பின்னர் நினைவுகூர்ந்தார். "ஒவ்வொரு முறை மிரட்டல் வரும்போதும் நிறுத்தினால், பல நாள்களில் எங்களால் பத்திரிகையை வெளியிட முடியாது."

நள்ளிரவு கடந்த ஐந்து நிமிடங்களில், இஸ்லாம் தனது செய்தியை "சமர்ப்பித்துவிட்டு" கீழே சென்றார். பின்னர் கண்ணாடி உடையும் சத்தம் கேட்டது. "அது அவ்வப்போது கேட்ட சத்தமல்ல. அவர்கள் ஆவேசமாக இருந்தார்கள். வெளியே நிறைய பேர் இருப்பது தெரிந்தது," என்றார் அவர். சில சக ஊழியர்கள் தப்பியோடிய நிலையில், இஸ்லாம் உட்பட 28 ஊழியர்கள் மேலேறிச் சென்றனர். இருளில் ஒன்பது தளங்களைக் கடந்து கூரையை அடைந்த அவர்கள், கனமான பூந்தொட்டிகளை இரும்புக் கதவுக்கு குறுக்கே இழுத்துவைத்துவிட்டு, கீழே நிகழ்ந்த அழிவுச் சத்தங்களைக் கேட்டபடி காத்திருந்தனர்.

வன்முறையைத் தூண்டிய தீப்பொறி

வன்முறைக்கான உடனடித் தூண்டுதல், 32 வயதான தீவிரப் பேச்சாளரான ஷரீஃப் உஸ்மான் ஹாதியின் மரணமாகும். 2024 மாணவர் எழுச்சியிலிருந்து உருவான அரசுக்கு எதிரான தளமான இன்கிலாப் மஞ்சாவின் செய்தித் தொடர்பாளராக அவர் உருவெடுத்திருந்தார். இந்தியாவையும் ஷேக் ஹசீனாவின் அவாமி லீக்கையும் வெளிப்படையாக விமர்சித்த ஹாதி, அந்தக் கட்சி சர்வாதிகாரத்தையும் புது தில்லிக்கு அடிபணிவதையும் கடைப்பிடிப்பதாகக் குற்றஞ்சாட்டினார். 2026 பிப்ரவரி நாடாளுமன்றத் தேர்தலில் டாக்கா-8 தொகுதியில் சுயேச்சையாகப் போட்டியிட அவர் பிரசாரம் செய்துகொண்டிருந்தபோது, டிசம்பர் 12 அன்று அடையாளம் தெரியாத துப்பாக்கிதாரிகள் அவரது தலையில் சுட்டனர்.

டிசம்பர் 18 அன்று இரவு 9:40 மணிக்கு அவரது மரணச் செய்தி வெளியான சில மணி நேரங்களுக்குள், டாக்கா முழுவதும் போராட்டங்கள் வெடித்தன. நகரின் போராட்ட மையமான ஷாஹ்பாக்கை நோக்கி ஊர்வலமாகச் சென்ற மக்கள், "ஹாதியைக் கொன்றது இந்தியா" என்று முழக்கமிட்டதுடன், இடைக்கால அரசு அலட்சியம் காட்டியதாகக் குற்றஞ்சாட்டும் பதாகைகளையும் ஏந்தினர். ஆனால், கோபம் விரைவில் ஊடகங்கள் மீது திரும்பியது. தி டெய்லி ஸ்டார் மற்றும் ப்ரோதோம் ஆலோவை "தில்லியின் மடியில் கிடக்கும் நாய்கள்", "ஷேக் ஹசீனாவின் ஆதரவாளர்கள்" என்று போராட்டக்காரர்கள் சாடினர். இந்தக் குற்றச்சாட்டுகளை நாளிதழ்கள் வன்மையாக மறுத்தன. 2024 ஆகஸ்டில் ஹசீனா இந்தியாவுக்குத் தப்பிச் சென்றதிலிருந்து வளர்ந்துவந்த ஆழமான கசப்புணர்வை இந்தப் பேச்சுகள் பிரதிபலித்தன. ஹசீனாவின் 15 ஆண்டுகால எதேச்சதிகார ஆட்சிக்கு புது தில்லி துணைநின்றதாகப் பல வங்கதேச மக்கள் கருதினர்.

"இது ஒருவருக்கு நீதி கிடைப்பது பற்றியது மட்டுமல்ல," என்றார் டாக்காவைச் சேர்ந்த அரசியல் ஆய்வாளர் ஜாஹீர் அஹமது. "அரசு, உயரடுக்கினர், இந்தியா ஆகியவற்றுக்கு எதிராகத் திரண்டிருந்த கோபத்துக்கான வடிகாலாக ஹாதியின் மரணம் மாறியது." நீண்டகாலமாகத் தங்கள் தலையங்கச் சுதந்திரத்தைப் பேணிவந்த இரு செய்தியறைகள் அந்தக் கோபத்தின் நேரடிக் குறிகளாகின. ஹசீனா அரசின் கீழ் துன்புறுத்தல்களைச் சமாளித்த அவை, இப்போது வீதிகளிலிருந்து எழுந்த கட்டுக்கடங்காத அச்சுறுத்தலை எதிர்கொண்டன.

இரு செய்தியறைகளில் இரவெல்லாம் நீடித்த வன்முறை

ப்ரோதோம் ஆலோ மீதான தாக்குதல் இரவு 11:15 மணியளவில் தொடங்கியது. 30 முதல் 35 பேர் கொண்ட குழு ஷாஹ்பாக்கிலிருந்து நாளிதழின் கர்வான் பஜார் தலைமையகத்துக்கு ஊர்வலமாகச் சென்றது. காவல்துறையினர் முதலில் அவர்களைத் தடுத்து நிறுத்தினர். ஆனால், நூறாயிரக்கணக்கான உறுப்பினர்களைக் கொண்ட ஃபேஸ்புக் குழுக்களில் அழைப்புகள் பரவியதால் கூட்டம் பெரிதானது. இரவு 11:45 மணிக்குள், தாக்குதல்காரர்கள் கண்ணாடி முகப்பை உடைத்து, பிரதான வாயிலைத் தகர்த்து, நான்கு தளக் கட்டிடத்துக்குள் புகுந்தனர்.

அடுத்து நடந்தது திட்டமிட்ட அழிவு. கும்பல் மேல்தளங்களிலிருந்து தளவாடங்களை வீசி, அவற்றைக் குவித்து தீவைத்தது. 150-க்கும் மேற்பட்ட கணினிகளையும் மடிக்கணினிகளையும் கொள்ளையடித்தனர்; கண்காணிப்பு கேமராக்களை உடைத்தனர்; தீயணைப்புப் பாதுகாப்பு உபகரணங்களை அழித்தனர்; பணப் பெட்டிகளை உடைத்தனர். தரைத்தளத்தில் இருந்த ப்ரோதோமா ப்ரகாஷோன் புத்தகக் கடையைச் சூறையாடி, புத்தகங்களையும் பொருள்களையும் திருடினர். அலுவலக உணவகத்திலிருந்த உணவையும் எடுத்துச் சென்றனர். முழக்கமிட்டும் தீப்பிழம்புகள் எழுவதைக் கொண்டாடியும் தாக்குதல்காரர்கள் முறையாக அழிவைத் தொடர்ந்தனர். அதிகாலை 1:00 மணிக்குள், தீ அருகிலிருந்த கட்டிடங்களுக்கும் மின்சார இணைப்புகளுக்கும் அச்சுறுத்தலாக மாறியது.

இதற்கிடையில், 600 மீட்டர் தொலைவில் இருந்த தி டெய்லி ஸ்டாரின் ஒன்பது தள அலுவலகத்தில் நள்ளிரவளவில் முற்றுகை தொடங்கியது. கும்பல் எஃகு வாயில்களையும் கண்ணாடிக் கதவுகளையும் உடைத்து உள்ளே புகுந்தபோது, சிக்கியிருந்த 28 ஊழியர்கள் கூரையில் ஒன்றுகூடி, கீழே தீ பரவுவதைக் கண்டனர். சட்டைகளையும் கைக்குட்டைகளையும் தண்ணீரில் நனைத்து வாயில் அழுத்திக்கொண்டு, அடர்ந்த கரும்புகையில் சற்றுத் தூய்மையான காற்று கிடைக்கும் இடங்களைத் தேடி தரையில் படுத்தனர். "கையை முகத்துக்கு முன்னால் வைத்தாலும் என்னால் அதைப் பார்க்க முடியவில்லை. புகை சாம்பல் நிறத்தில் இல்லை; கருப்பாக இருந்தது," என்று இஸ்லாம் நினைவுகூர்ந்தார். சிலர் மனமுடைந்து, பெற்றோருக்கு விடைபெறும் அழைப்புகளைச் செய்தனர். புகையைச் சுவாசித்ததால் சக ஊழியர் ஒருவர் மயங்கி விழுந்தார். மற்றொருவர் இரண்டு தளங்கள் கீழே இருந்த அருகிலுள்ள கட்டிடத்துக்குத் தாவத் தயாரானார்; அவரைத் தடுத்து நிறுத்தினர்.

கீழே தப்பியோடிய சக ஊழியர்கள் அச்சமூட்டும் தகவல்களைத் தெரிவித்தனர்: சில தாக்குதல்காரர்களிடம் துப்பாக்கிகளும் கையால் செய்யப்பட்ட வெடிகுண்டுகளும் இருந்தன; அவர்கள் "படுகொலை செய்யத் திட்டமிட்டிருந்தனர்". கட்டிடத்தை அணுக முயன்ற தீயணைப்பு வாகனங்களை கும்பல் தடுத்து, அவற்றைத் திரும்பிச் செல்ல வைத்தது. அதிகாலை 1:45 மணிக்கு ப்ரோதோம் ஆலோவை நெருங்கிய தீயணைப்புப் படைப் பிரிவு தாக்கப்பட்டு விரட்டப்பட்டது. கும்பலின் ஒரு பகுதி தி டெய்லி ஸ்டார் நோக்கித் திரும்பியபோதுதான், அப்பகுதியைப் பாதுகாக்கக் கூட்டுப் படைகள் வருவதற்குப் போதுமான அளவு முற்றுகை தளர்ந்தது. இதனால் அதிகாலை 2:30 மணிக்கு தீயணைப்புப் பணிகள் தொடங்கின; தீப்பற்றிய கிட்டத்தட்ட மூன்று மணி நேரத்துக்குப் பிறகே இது நடந்தது.

மீட்பும் பின்விளைவுகளும்

ஊழியர்கள் மேலே தப்பிச் சென்ற நான்கு மணி நேரத்துக்கும் மேலாகிய நிலையில், அதிகாலை 4:30 மணிக்குத்தான் ராணுவத்தினர் தி டெய்லி ஸ்டாரின் கூரையை அடைந்தனர். கூட்டத்தைத் தடுத்து நிறுத்த அவர்கள் பாதுகாப்பு வளையம் அமைத்தனர். புகையால் நிரம்பிய படிக்கட்டுகளில் ஒன்பது தளங்களைக் கடந்து கீழிறங்கிய பத்திரிகையாளர்கள், நச்சுக் காற்றிலிருந்து தற்காத்துக்கொள்ள நனைந்த சட்டைகளைத் தற்காலிக முகமூடிகளாகப் பயன்படுத்தினர். கீழே, பின்சுவரில் சாய்த்துவைக்கப்பட்ட ஏணியைத் தொடர்ந்து, அவர்கள் விழுந்தால் தாங்குவதற்காக ராணுவத்தினர் நிறுத்தியிருந்த உடைந்த ரிக்ஷா வேன் இருந்தது. "நாங்கள் மேலே ஏறி ரிக்ஷா மீது குதித்தோம்," என்றார் இஸ்லாம். தப்பிக்கும் போது சிலர் காயமடைந்தாலும், 28 பேரும் உயிர் பிழைத்தனர்.

சேதம் பேரழிவை ஏற்படுத்தியது. தி டெய்லி ஸ்டாரின் தரைத்தள அரங்கம் முற்றிலும் எரிந்தது; உணவகம் சூறையாடப்பட்டது; ஆவணக் காப்பகங்கள் எரிக்கப்பட்டன. கேமராக்களும் வன்தட்டுகளும் திருடப்பட்டதால், புகைப்படப் பிரிவு 35 ஆண்டுகால காட்சி வரலாற்றை இழந்தது. நிர்வாக அலுவலகங்கள் முற்றிலும் காலி செய்யப்பட்டன. ப்ரோதோம் ஆலோவில், கட்டிடம் முழுவதும் எரிந்துபோனது; முதல் மூன்று தளங்களில் எதுவும் எஞ்சவில்லை. கணக்குப் பிரிவு சாம்பலானது; ஓடிடி தளமான சோர்கிக்கும் பெரும் சேதம் ஏற்பட்டது. தி டெய்லி ஸ்டார் இழப்புகளை 2 மில்லியன் டாலராக மதிப்பிட்டது.

இரு நாளிதழ்களின் வரலாற்றிலேயே முதல்முறையாக அவை மௌனமாயின. 27 ஆண்டுகளாகச் செயல்பட்ட ப்ரோதோம் ஆலோவும், 34 ஆண்டுகளாகப் பதிப்பாகிவந்த தி டெய்லி ஸ்டாரும் வெள்ளிக்கிழமை காலை பதிப்புகளை வெளியிடத் தவறின. ஆனாலும், கூரையில் மூச்சுக்காகத் தவித்தபடி இரவைக் கழித்த பத்திரிகையாளர்கள் 15 மணி நேரத்துக்குள் தொலைவிலிருந்து பணியாற்றி, மறுநாள் நாளிதழுக்கான செய்திகளை அனுப்பினர். தி டெய்லி ஸ்டாரின் டிசம்பர் 20 பதிப்பில் ஒரே ஒரு சொல்லைக் கொண்ட தலைப்புச் செய்தி இடம்பெற்றது: "வளையாதவர்கள்."

திட்டமிட்ட வெறுப்பு: சமூக ஊடக இயந்திரம்

தி டெய்லி ஸ்டாரும் உண்மைச் சரிபார்ப்பு அமைப்பான டிஸ்மிஸ்லேப்பும் பின்னர் நடத்திய விசாரணையில், இந்தத் தாக்குதல்கள் திடீரென நிகழ்ந்தவை அல்ல; பல நாள்களாகவும் பல மணி நேரங்களாகவும் சமூக ஊடகங்கள் வழியாகக் கவனமாக ஒருங்கிணைக்கப்பட்டவை என்பது தெரியவந்தது. டிசம்பர் 13 முதல் 19 வரை வெளியிடப்பட்ட 3,064 ஃபேஸ்புக் பதிவுகளை ஆய்வு செய்த ஆராய்ச்சியாளர்கள், இணையவழித் தூண்டுதலிலிருந்து நேரடி வன்முறைக்குத் தெளிவான பாதை இருந்ததைக் கண்டறிந்தனர்.

வன்முறைக்கான பரவலாகப் பகிரப்பட்ட முதல் அழைப்பு டிசம்பர் 15 அன்று, 68,000 உறுப்பினர்களைக் கொண்ட "பாரோத் பீரோதி சுராந்தோ அந்தோலன்" (இந்தியாவுக்கு எதிரான இறுதிப் போராட்டம்) என்ற பொதுவான ஃபேஸ்புக் குழுவில் வெளியானது. ஒரு பதிவில் ப்ரோதோம் ஆலோ கட்டிடம் சிவப்பு குறியால் அடையாளமிடப்பட்டு, "இவைதான் வங்கதேசத்தில் இந்தியாவின் அதிகார மையங்கள். ப்ரோதோம் ஆலோ, டெய்லி ஸ்டார் உள்ளிட்ட இந்திய முகவர்கள் அனைவரும் 'ஜோய் பங்களா' ஆக்கப்படும் வரை இந்த நாடு பாதுகாப்பாக இருக்காது" என்று குறிப்பிடப்பட்டிருந்தது. முதலில் "வங்காளத்தின் வெற்றி" என்று பொருள்படும் விடுதலை முழக்கமாக இருந்த "ஜோய் பங்களா" என்ற சொற்றொடர், சமூக ஊடகங்களில் அழிவு அல்லது ஒழித்துக்கட்டலைக் குறிக்கும் சொல்லாகப் பயன்படுத்தப்படுகிறது.

டிசம்பர் 18 அன்று இரவு 10:00 மணி முதல் 11:00 மணி வரை, ஃபேஸ்புக்கில் வன்முறைக்கு நேரடியாக அழைப்பு விடுத்த குறைந்தது ஒன்பது பதிவுகள் வெளியாயின. இரவு 11:00 மணி முதல் 11:45 மணி வரை, ப்ரோதோம் ஆலோவில் கூட்டம் திரண்டுகொண்டிருந்தபோது, தாக்குதல் நடத்துமாறு வெளிப்படையாக அழைத்த மேலும் 34 பதிவுகள் வெளியாகின. அமெரிக்காவைத் தளமாகக் கொண்ட வங்கதேசச் சமூக ஊடகப் பிரபலமான இலியாஸ் ஹொசைன் தொடர்ச்சியாக உத்தரவுகளைப் பிறப்பித்தார்: நள்ளிரவில், "எல்லோரும் ப்ரோதோம் ஆலோவுக்கு வாருங்கள். வேலையில் பாதி முடிந்துவிட்டது" என்று பதிவிட்ட அவர், ஐந்து நிமிடங்களுக்குப் பிறகு "ப்ரோதோம் ஆலோவின் ஒரு செங்கல்கூட மிச்சமிருக்கக் கூடாது" என்று எழுதினார். அதிகாலை 12:20 மணிக்கு, அடுத்த இலக்கை நோக்கி கும்பலைத் திருப்பினார்: "ப்ரோதோம் ஆலோ முடிந்தது; எல்லோரும் இப்போது டெய்லி ஸ்டாருக்கு வாருங்கள்." நான்கு நிமிடங்களுக்குள், தி டெய்லி ஸ்டார் ஊழியர்கள் கூரையை நோக்கி ஓடிக்கொண்டிருந்தனர்.

பின்னர் வெளியான சமூக ஊடகப் பதிவுகளில், 1961-ல் நிறுவப்பட்ட கலாசார அமைப்பான சாயனௌத் மற்றும் உதீச்சி ஷில்பிகோஷ்டி உள்ளிட்ட பிற இடங்களும் இலக்குகளாகக் குறிப்பிடப்பட்டன. அடுத்தடுத்த மணி நேரங்களில் இரண்டும் தாக்கப்பட்டு தீவைக்கப்பட்டன. சுமார் 1 மில்லியன் உறுப்பினர்களைக் கொண்ட எட்டு பொதுவான ஃபேஸ்புக் குழுக்கள் வன்முறையைத் தூண்டும் 88 பதிவுகளை வெளியிட்டதாக விசாரணையில் கண்டறியப்பட்டது. வன்முறை மற்றும் தூண்டுதல் தொடர்பான தளத்தின் சமூகத் தரநிலைகளை மீறியிருந்தும், அவற்றில் எதுவும் நிகழ்நேரத்தில் மெட்டாவால் நீக்கப்படவில்லை.

பாதுகாப்பளிக்கத் தவறியது

அரசின் பாதுகாப்பு இல்லாதது தொடர்பாகவே மிகவும் கவலைக்குரிய கேள்விகள் எழுகின்றன. 20 மணி நேரத்துக்கும் மேலாக ஃபேஸ்புக்கில் வெளிப்படையாக மிரட்டல்கள் பரவியிருந்தபோதும், சிக்கியிருந்த பத்திரிகையாளர்கள் அரசு அதிகாரிகளிடம் அவசரமாக உதவி கோரியபோதும், பாதுகாப்புப் படைகள் பெரும்பாலும் பார்வையாளர்களாகவே நின்றன. அப்போது தலைமை ஆலோசகர் முஹம்மது யூனுஸின் பத்திரிகைச் செயலராக இருந்த ஷஃபிகுல் ஆலம், பின்னர் ஃபேஸ்புக்கில் பொதுமன்னிப்புக் கோரிப் பதிவிட்டார்: "உதவியைத் திரட்ட சரியான நபர்களிடம் பலமுறை தொலைபேசியில் பேசினேன்; ஆனால் அது சரியான நேரத்தில் வந்து சேரவில்லை. ஒரு பெரிய நிலத்துண்டைத் தோண்டி, அவமானத்தில் என்னைப் புதைத்துக்கொள்ள முடிந்தால் நன்றாக இருக்கும்."

காவல்துறையினர் பின்னர் ஒன்றுக்கொன்று முரண்பட்ட விளக்கங்களை அளித்தனர். டாக்கா பெருநகரக் காவல்துறையின் கூடுதல் ஆணையர் எஸ்.என். நஸ்ருல் இஸ்லாம், தலையிட்டிருந்தால் துப்பாக்கிச் சூடு வரை நிலைமை தீவிரமடைந்து, வரவிருக்கும் தேர்தலுக்கு முன் காவலர்கள் உயிரிழக்கும் அபாயம் இருந்திருக்கும் என்றார். தாக்குதல்கள் கிட்டத்தட்ட ஐந்து மணி நேரம் நீடித்தபோதும், போக்குவரத்து நெரிசலால் சரியான நேரத்தில் வர முடியவில்லை என ஆணையர் ஷேக் மொ. சஜ்ஜாத் அலி கூறினார். சம்பவ இடத்தை அடைந்த காவலர்கள் "மௌனப் பார்வையாளர்களாக" நின்றதாகப் பத்திரிகையாளர்கள் தெரிவித்தனர். தலையிட உத்தரவு எதுவும் தங்களுக்கு வரவில்லை என்று சிலர் அதிகாரபூர்வமற்ற முறையில் ஒப்புக்கொண்டனர்.

ஹசீனா ஆட்சியிலிருந்து அகற்றப்பட்ட பிறகு பொறுப்பேற்ற நோபல் பரிசு பெற்ற முஹம்மது யூனுஸ் தலைமையிலான இடைக்கால அரசு, அமைதியை மீட்டெடுக்கத் தவறியதற்காக அதிகரித்துவரும் விமர்சனங்களை எதிர்கொண்டுள்ளது. டாக்கா பல்கலைக்கழகப் பேராசிரியரும் அரசியல் ஆய்வாளருமான ஆசிஃப் ஷஹான், இந்தத் தாக்குதல்கள் "கும்பல் ஆட்சி அதிகரிப்பைக் கட்டுப்படுத்த இடைக்கால அரசு தவறியதன் பிரதிபலிப்பு" என்று விவரித்தார். யூனுஸ் நிர்வாகத்தின் கீழ், பத்திரிகையாளர்களுக்கு எதிரான அச்சுறுத்தல்கள் கணிக்கக்கூடிய அரச அடக்குமுறையிலிருந்து கணிக்க முடியாத கும்பல் வன்முறையாக மாறியுள்ளன. "இப்போது நாம் காண்பது நிறுவன ரீதியான அடக்குமுறையிலிருந்து மக்கள் வன்முறைக்கு ஏற்பட்டுள்ள மாற்றம்," என்றார் நேத்ரா நியூஸின் செயல் ஆசிரியர் நஸ்முல் அஹ்சன். "இதனால் அபாயங்களைக் கணிப்பதும், அவற்றிலிருந்து பாதுகாப்பதும் மிகவும் கடினமாகிவிடுகிறது."

உண்மைக்கு எதிரான பரந்த தாக்குதல்

டிசம்பர் தாக்குதல்கள், வங்கதேச ஊடகங்களுக்கு எதிராகத் தொடர்ந்து நடத்தப்பட்டுவரும் பிரசாரத்தின் வெளிப்படையாகத் தெரிந்த உச்சகட்டம் மட்டுமே. 2024 ஆகஸ்ட் ஆட்சி மாற்றத்துக்குப் பிறகு, குறைந்தது 1,073 பத்திரிகையாளர்கள் உடல்ரீதியான தாக்குதல்கள், வழக்குகள், கொலைகள், மிரட்டல்கள், சிறைவாசம் மற்றும் சொத்துப் பறிமுதல்கள் ஆகியவற்றை எதிர்கொண்டுள்ளதாக டிரான்ஸ்பரன்சி இன்டர்நேஷனல் தெரிவித்துள்ளது. 2024 போராட்டங்கள் குறித்த செய்தி வெளியீட்டுடன் தொடர்புடைய கொலைக் குற்றச்சாட்டுகளை இப்போது குறைந்தது 140 பத்திரிகையாளர்கள் எதிர்கொள்கின்றனர். முந்தைய அரசின் கீழ் அரிதாகக் காணப்பட்ட உத்தி இது. 300-க்கும் மேற்பட்ட பத்திரிகையாளர்கள் நாட்டை விட்டு வெளியேறத் தடை விதிக்கப்பட்டுள்ளனர்; 167 பேரின் செய்தியாளர் அடையாள அட்டைகள் ரத்து செய்யப்பட்டுள்ளன.

அச்சுறுத்தல் சூழல் பரவலான சுயத் தணிக்கையை ஏற்படுத்தியுள்ளது. "இன்று, பொதுவிடங்களில் எங்கள் செய்தியாளர் அடையாள அட்டைகளைக்கூடப் பயன்படுத்துவதில்லை," என்றார் டெய்லி ஸ்டார் செய்தியாளர் தஞ்சிலா தஸ்னிம். "நாங்கள் பத்திரிகையாளர்கள், குறிப்பாக தி டெய்லி ஸ்டாரைச் சேர்ந்தவர்கள் என்று தெரிந்தால், அவர்கள் எங்களைத் தாக்கக்கூடும் என்ற அச்சம் இருக்கிறது." ஒவ்வொரு தகவலையும் மேலும் கடுமையாகச் சரிபார்ப்பதாகவும், சில தலைப்புகளைத் தவிர்ப்பதாகவும், பொதுவிடங்களில் தங்கள் அடையாளத்தை வெளிப்படுத்தத் தயங்குவதாகவும் செய்தியாளர்கள் கூறுகின்றனர். சிறுபான்மைச் சமூகங்களையும் தாக்குதல்கள் குறிவைத்துள்ளன. 2025 டிசம்பர் முதல் 2026 ஜனவரி வரை, பத்திரிகையாளர் ராணா பிரதாப் பைராகி உட்பட, இந்து சிறுபான்மையினர் குறைந்தது 15 பேர் கொல்லப்பட்டுள்ளனர்.

சர்வதேச பத்திரிகைச் சுதந்திர அமைப்புகள் வன்முறையைக் கண்டித்துள்ளன. கருத்துச் சுதந்திரம் மற்றும் கருத்தை வெளிப்படுத்தும் சுதந்திரத்துக்கான ஐநா சிறப்பு அறிக்கையாளர் ஐரீன் கான், இந்தத் தாக்குதல்கள் "வெற்றிடத்தில் நிகழ்ந்தவை அல்ல; தண்டனையின்மையை முடிவுக்குக் கொண்டுவரவும் ஊடக மற்றும் கலைச் சுதந்திரத்தைப் பேணவும் இடைக்கால அரசு தவறியதன் விளைவுகள்" என்று தெரிவித்தார். உலக பத்திரிகைச் சுதந்திரக் குறியீட்டில் வங்கதேசம் தற்போது 180 நாடுகளில் 149-வது இடத்தில் உள்ளது.

சாம்பலிலிருந்து எழும் உறுதி

தாக்குதல்கள் நடந்து கிட்டத்தட்ட மூன்று மாதங்களுக்குப் பிறகும், தி டெய்லி ஸ்டார் கட்டிடத்தில் அவற்றின் தடங்கள் எஞ்சியுள்ளன. நுழைவாயிலில் உடைந்த கண்ணாடிக் குவியல்களுக்கு அருகே காப்பீட்டு நிறுவனத்தினர் இடிபாடுகளை ஆய்வுசெய்கின்றனர்; அரங்கம் இன்னும் தீயில் கருகிய சிதிலமாகவே உள்ளது. இருந்தாலும், நாளிதழ் தொடர்ந்து வெளியாகிறது. கூரையில் பல மணி நேரம் மரண அச்சத்துடன் கழித்த செய்தியாளர்கள், மீட்கப்பட்ட சில மணி நேரங்களிலேயே பணிக்குத் திரும்பினர். "அங்கே சிக்கி உயிருக்கு அஞ்சியவர்கள் 15 மணி நேரத்துக்குள்ளேயே மீண்டும் வேலை செய்யத் தொடங்கிவிட்டனர்," என்றார் நிர்வாக ஆசிரியர் கமால் அஹமது. "இந்த மனவுறுதியை நாங்கள் கைவிடப்போவதில்லை."

ஸைமா இஸ்லாமைப் பொறுத்தவரை, தாக்குதல் செய்தியறிக்கைக்கான அவரது உறுதியை மாற்றவில்லை; ஆனால், பாதுகாப்பு குறித்த உணர்வை மாற்றியுள்ளது. "வங்கதேசத்தில் பத்திரிகையாளராக இருப்பது ஒருபோதும் பாதுகாப்பாக இருந்ததில்லை. மரண மிரட்டல்களுக்கு நாங்கள் பழகிவிட்டோம். அவை வந்தால், முன்னெச்சரிக்கை நடவடிக்கைகளை மேற்கொள்வோம்," என்றார் அவர். அந்த இரவு தனது வாழ்க்கையில் மிக முக்கியமானதா என்று கேட்டபோது, அவர் தலையசைத்தார். "வங்கதேசம் மோதல் பகுதியாக இல்லை. ஆனால், ஜனநாயக நாடுகள் பத்திரிகையாளர்களுக்கு வழங்க வேண்டிய அதே உரிமைகளையும் பாதுகாப்பையும் இங்கு வழங்குவதில்லை. ஓர் இரவைக் கடந்து வந்தோம். இன்னொரு இரவையும் கடக்க முடியும்." சற்று நிறுத்தியபின், "எங்களை எதிர்த்து வரட்டும்," என்று சேர்த்தார்.

2026 பிப்ரவரி தேர்தல்கள் வங்கதேச ஜனநாயகத்துக்கு முக்கியமான சோதனையாக உள்ளன. பதிவு செய்த 12.7 கோடி வாக்காளர்களைக் கொண்ட இந்தத் தேர்தல், பல மாத இடைக்கால ஆட்சிக்குப் பிறகு நாடு குடிமக்கள் ஆட்சியை மீட்டெடுக்குமா என்பதைத் தீர்மானிக்கும். ஆனால், பத்திரிகைத் துறையைப் பொறுத்தவரை, செய்தியறையே போர்க்களமாக மாறியுள்ள சூழலில், உண்மையைச் சொல்வதற்காக உயிருடன் எரிக்கப்படும் அபாயம் உள்ள நிலையில், பத்திரிகைத்துறை நிலைத்து நிற்குமா என்பதே கேள்வி.

முக்கிய அம்சங்கள்

• 2025 டிசம்பர் 19 அன்று டாக்காவில் உள்ள தி டெய்லி ஸ்டாரின் தலைமையகத்துக்கு ஒரு கும்பல் தீவைத்ததைத் தொடர்ந்து, 28 பத்திரிகையாளர்களும் ஊழியர்களும் நான்கு மணி நேரத்துக்கும் மேலாகக் கூரையில் சிக்கியிருந்தனர்.
• வங்கதேசத்தின் முன்னணி ஆங்கில மற்றும் வங்காள நாளிதழ்களான தி டெய்லி ஸ்டார் மற்றும் ப்ரோதோம் ஆலோ இரண்டும் தாக்கப்பட்டன. அவற்றின் மொத்த 61 ஆண்டுகால வரலாற்றில் முதல்முறையாக இரண்டும் பதிப்புகளை வெளியிடத் தவறின.
• ஆறு நாள்களுக்கு முன்பு சுடப்பட்ட 32 வயது இந்திய எதிர்ப்பு செயற்பாட்டாளரும் இளைஞர் தலைவருமான ஷரீஃப் உஸ்மான் ஹாதியின் மரணத்தைத் தொடர்ந்து வன்முறை வெடித்தது.
• ஃபேஸ்புக் வழியாகத் தாக்குதல்கள் ஒருங்கிணைக்கப்பட்டதை விசாரணைகள் வெளிப்படுத்தின. கட்டிடங்களுக்குத் தீவைக்குமாறு வெளிப்படையாக அழைத்தது உட்பட, சமூக ஊடகப் பிரபலங்கள் கும்பல்களுக்கு நிகழ்நேரத்தில் வழிகாட்டுதல்களை வெளியிட்டனர்.
• உதவிகோரி அவசர அழைப்புகள் விடுக்கப்பட்டும், பாதுகாப்புப் படைகள் பல மணி நேரம் செயல்படாமல் நின்றன. தலையிடாததற்குக் காரணமாக நிலைமை தீவிரமடையும் அச்சத்தையும் போக்குவரத்து நெரிசலையும் காவல்துறையினர் பின்னர் குறிப்பிட்டனர்.
• தாக்குதல்காரர்கள் 150-க்கும் மேற்பட்ட கணினிகளைக் கொள்ளையடித்தனர்; 35 ஆண்டுகால புகைப்படக் காப்பகத்தை அழித்தனர். தி டெய்லி ஸ்டார் மட்டும் சுமார் 2 மில்லியன் டாலர் இழப்பைச் சந்தித்தது.
• கும்பல்கள் தீயணைப்புப் படையினரைத் தடுத்ததைத் தொடர்ந்து, அதிகாலை சுமார் 4:30 மணிக்கு ராணுவத்தினர் சிக்கியிருந்த ஊழியர்களை மீட்டனர்.
• இரு நாளிதழ்களும் 15 மணி நேரத்துக்குள் மீண்டும் செயல்படத் தொடங்கின. தி டெய்லி ஸ்டார் "வளையாதவர்கள்" என்ற தலைப்பில் ஒரு பதிப்பை வெளியிட்டது.
• இதுவரை 37 பேர் மட்டுமே கைது செய்யப்பட்டுள்ளனர்; ஒருங்கிணைந்த வன்முறைக்குப் பின்னால் இருந்த ஏற்பாட்டாளர்கள் தொடர்ந்து தலைமறைவாக உள்ளனர்.
• உலக பத்திரிகைச் சுதந்திரக் குறியீட்டில் 180 நாடுகளில் வங்கதேசம் 149-வது இடத்தில் உள்ளது. 2024 ஆகஸ்ட் ஆட்சி மாற்றத்துக்குப் பிறகு 1,000-க்கும் மேற்பட்ட பத்திரிகையாளர்கள் தாக்குதல்கள், வழக்குகள் அல்லது மிரட்டல்களை எதிர்கொண்டுள்ளனர்.